Τετάρτη, 27 Ιανουαρίου 2021

«Το λαογραφικό και συγγραφικό έργο του Σάββα Πορφ. Παπαδόπουλου»

«Το λαογραφικό και συγγραφικό έργο του Σάββα Πορφ. Παπαδόπουλου»
«Το λαογραφικό και συγγραφικό έργο του Σάββα Πορφ. Παπαδόπουλου»

Την τέταρτη διάλεξη της 3ης θεματικής ενότητας (Λαογραφία), με θέμα: «Το λαογραφικό και συγγραφικό έργο του Σάββα Πορφ. Παπαδόπουλου», με εισηγήτρια την κ. Ζωή Κανιά, Κοινωνιολόγο, πραγματοποιεί την Τετάρτη 27 Ιανουαρίου 2021 στις 7:00 μ.μ. η Εύξεινος Λέσχη Θεσσαλονίκης, στην αίθουσα εκδηλώσεων της.

Η ομιλία πραγματοποιείται στα πλαίσια των διαλέξεων του Ανοιχτού Πανεπιστημίου και θα δοθεί με όλα τα μέτρα προστασίας ενάντια στην πανδημία του κορωνοϊού.

Σχετικά θέματα



Η αείμνηστη Σοφία Παπαδοπούλου τον Ιούνιο του 1990 στη Βέροια – Συναυλία για την ανέγερση του Πνευματικού Κέντρου της ΕΛΒ (Video)

Η αείμνηστη Σοφία Παπαδοπούλου τον Ιούνιο του 1990 στη Βέροια – Συναυλία για την ανέγερση του Πνευματικού Κέντρου της ΕΛΒ (Video)
Η αείμνηστη Σοφία Παπαδοπούλου τον Ιούνιο του 1990 στη Βέροια – Συναυλία για την ανέγερση του Πνευματικού Κέντρου της ΕΛΒ (Video)

Στις 16 Ιουνίου 1990 η Εύξεινος Λέσχη Βέροιας με πρόεδρο τον Αλέκο Τσαχουρίδη αναπτύσσει μια μεγάλη καμπάνια για τη συγκέντρωση χρημάτων με σκοπό την ανέγερση του Πνευματικού Κέντρου.

Ήδη έχει εξασφαλιστεί ο χώρος μετά από παραχώρηση οικοπέδου από τη Νομαρχία και το όνειρο των Ποντίων είναι να δημιουργήσουν το Πνευματικό του Κέντρο.

Για το σκοπό αυτό στις 16 Ιουνίου 1990 πραγματοποιείται στο θέατρο Άλσους στη Βέροια μεγάλη συναυλία στην οποία συμμετέχει πλειάδα ποντίων καλλιτεχνών.

Μεταξύ αυτών και η μεγάλη κυρία του Ποντιακού τραγουδιού, η Σοφία Παπαδοπούλου.

Το θέατρο είναι κάτι περισσότερο από κατάμεστο.

Μια τεράστια μακέτα του προς ανέγερση πνευματικού κέντρου βρίσκεται στο κέντρο της σκηνής.

Η προσπάθεια των ποντίων θα καρποφορήσει και 14 χρόνια αργότερα το όνειρο θα πάρει σάρκα και οστά. Το Πνευματικό Κέντρο της Ευξείνου Λέσχης Βέροιας ήταν πλέον πραγματικότητα.


Η Σοφία Παπαδοπούλου μεταξύ άλλων τραγουδάει το θρυλικό «Σο Μπέλλες» και σκορπάει ρίγη συγκίνησης.  

Στη λύρα τη συνοδεύει ο Αρχιμήδης Γεωργιάδης ο οποίος μια δεκαετία νωρίτερα ηχογράφησε και περιέλαβε το τραγούδι στον πρώτο του προσωπικό δίσκο 33 στροφών.

Το τραγούδι αυτό, με το συγκλονιστικό στοίχο, έμελλε να μείνει στην ιστορία σαν ένα από τα κορυφαία του νέου ποντιακού τραγουδιού.

Στον ήχο είναι ο Γιάννης Τσιροφίδης.

Το βίντεο είναι από αρχείο της εποχής, μετά από τεχνική επεξεργασία

Πηγή: VeriaNet

Σχετικά θέματα


Αναβάλλεται η εκλογοαπολογιστική συνέλευση της Ένωσης Ποντίων Πιερίας

Αναβάλλεται η εκλογοαπολογιστική συνέλευση της Ένωσης Ποντίων Πιερίας
Αναβάλλεται η εκλογοαπολογιστική συνέλευση της Ένωσης Ποντίων Πιερίας

Το Διοικητικό Συμβούλιο της Ένωσης Ποντίων Πιερίας με αίσθημα ευθύνης απέναντι στις τρέχουσες ειδικές συνθήκες, με βάση τα προληπτικά μέτρα για τον περιορισμό της εξάπλωσης του κορωνοϊού και έχοντας πρωτίστως ως κύριο στόχο την προστασία των μελών της, ανακοινώνει την αναβολή της Εκλογοαπολογιστικής Συνέλευσης, η οποία θα πραγματοποιηθεί όταν αρθούν τα μέτρα κατά της διασποράς της πανδημίας.

Μέχρι τότε, το ήδη υπάρχον Διοικητικό Συμβούλιο θα εξακολουθεί να υπηρετεί και να προωθεί τους σκοπούς και το έργο του συλλόγου όπως προβλέπεται από τον νόμο 4753/2020. 

Για τη νέα ημερομηνία διεξαγωγής της Γενικής Συνέλευσης θα υπάρξει έγκαιρη ενημέρωση. 

Τρίτη, 26 Ιανουαρίου 2021

Κώστας Θεοδοσιάδης: έφυγε από κοντά μας, μία μεγάλη κυρία του Ποντιακού χώρου

Κώστας Θεοδοσιάδης: έφυγε από κοντά μας, μία μεγάλη κυρία του Ποντιακού χώρου
Κώστας Θεοδοσιάδης: έφυγε από κοντά μας, μία μεγάλη κυρία του Ποντιακού χώρου

Το δικό του μήνυμα για την απώλεια της μεγάλης κυρίας του Ποντιακού τραγουδιού, Σοφίας Παπαδοπούλου ανήρτησε στην προσωπική του σελίδα στο Facebook ο τραγουδιστής Κώστας Θεοδοσιάδης.

Μετά λύπης μου έμαθα ότι έφυγε από κοντά μας, μία μεγάλη κυρία του Ποντιακού χώρου, μία αγωνίστρια, μία γυναίκα που πάλευε με τα θηρία της εποχής εκείνης και βγήκε νικήτρια, γιατί οι γυναίκες στο Ποντιακό τραγούδι δεν ήταν τόσο αποδεκτές εκείνα τα χρόνια.

Άφησε μεγάλη παρακαταθήκη, έζησε μεγάλες δόξες, με πολλά τραγούδια που έγιναν επιτυχίες και σήμερα ακούγονται απ’ όλους τους καλλιτέχνες στα προγράμματα τους.

Μεγάλη μου τιμή όταν το 1983 ήρθε και με εμπιστεύτηκε να είμαι ο λυράρης σε ένα δίσκο με 12 τραγούδια της! Δεκαπέντε μέρες φιλοξενίας στο σπίτι μου, κάθε βράδυ μού εξιστορούσε τις περιπέτειές της - από την τεράστια καριέρα της - και από τα λεγόμενα της κατάλαβα ότι θέλει πολύ αγώνα να πετύχεις αυτά που έκανε η τεράστια αυτή γυναίκα! 

ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ ΣΟΦΙΑ, η Σόφη η δική μου, καλή ανάπαυση αγαπημένη μου, καλό παράδεισο, ο Θεός να αναπαύσει την ψυχούλα σου και πάντα θα σε θυμάμαι.

Καλό ταξίδι! Συλλυπητήρια στους οικείους της!


Α. Οσιπίδης: Καλό ταξίδι Σοφία Παπαδοπούλου, θα συνεχίζουμε να τραγουδάμε τον αγαπημένο σου σκοπό

Α. Οσιπίδης: Καλό ταξίδι Σοφία Παπαδοπούλου, θα συνεχίζουμε να τραγουδάμε τον αγαπημένο σου σκοπό
Α. Οσιπίδης: Καλό ταξίδι Σοφία Παπαδοπούλου, θα συνεχίζουμε να τραγουδάμε τον αγαπημένο σου σκοπό

Την λύπη του εκφράζει με μήνυμα που απέστειλε στο e-Pontos, ο πρόεδρος της Ομοσπονδίας Συλλόγων Ελλήνων Ποντίων στην Ευρώπη Ανέστης Οσιπίδης, για τον θάνατο της τραγουδίστριας Σοφίας Παπαδόπουλου.

Καλό ταξίδι αγαπημένη μας Σοφία,

Τυχεροί όλοι εμείς που σε ζήσαμε και σε αγαπήσαμε, μέσα από την συμμετοχή σου στις πολιτιστικές εκδηλώσεις των συλλόγων μας στη Γερμανία.

Αξέχαστες οι ποντιακές βραδιές στη Βάδη-Βυρτεμβέργη συνοδεία των διαφόρων Λυράρηδων της περιοχής, του Πέτρου Λαζαρίδη και του Γιώργου Κεμανατζίδη, όλοι σας απλοί εραστές της Ποντιακής μουσικής.

Θυμάμαι σαν σήμερα την τελευταία σου συμμετοχή στην εκδήλωση του Ποντιακού Συλλόγου Έσλιγκεν, θυμάμαι το πόσο αγάπη έδινες μέσα από τα τραγούδια σου στο κόσμο, αν δεν με απατά η μνήμη μου, ίσως ήταν και η τελευταία σου επίσημη εμφάνιση σε εκδήλωση της Γερμανίας.

Σήμερα φεύγεις για το μεγάλο ταξίδι και τα Παρχάρια του Πόντου, είμαι όμως σίγουρος πως σ’ αυτό σου το ταξίδι θα περάσεις πρώτα από το ταλαιπωρημένο και με πολύ αίμα και πόνο ποτισμένο Όρος Μπέλλες, που τόσο πολύ τραγούδησες ώστε να βγάλεις τον δικό σου καημό για τον αδικοχαμένο σου Αδελφό.

Καλό ταξίδι Σοφία μας, εμείς εδώ με την κόρη σου Ελένη και τα εγγόνια σου Χρήστο και Σοφία, θα συνεχίζουμε να τραγουδούμε τον αγαπημένο σου σκοπό... ...και σο Μπέλες Μάνα’μ σην Οροσειράν...

Αιωνία σου η Μνήμη.

Ανέστης Οσιπίδης
Πρόεδρος Ομοσπονδίας Συλλόγων Ελλήνων Ποντίων στην Ευρώπη

Μνημόσυνο για τον Αρχιμανδρίτη Γρηγόριο Σιδηρουργόπουλο της Ιεράς Μονής Αγίου Γεωργίου Περιστερεώτα στον Πόντο

Μνημόσυνο για τον Αρχιμανδρίτη Γρηγόριο Σιδηρουργόπουλο της Ιεράς Μονής Αγίου Γεωργίου Περιστερεώτα στον Πόντο
Μνημόσυνο για τον Αρχιμανδρίτη Γρηγόριο Σιδηρουργόπουλο της Ιεράς Μονής Αγίου Γεωργίου Περιστερεώτα στον Πόντο

Σε κλίμα κατάνυξης, με αφορμή την εορτή του Αγίου Γρηγορίου του Θεολόγου, τελέστηκε τη Δευτέρα 25 Ιανουαρίου ιερό μνημόσυνο του Μακαριστού Αρχιμανδρίτου Γρηγορίου Σιδηρουργόπουλου στον Ιερό Ενοριακό Ναό Αγίων Ισαποστόλων Κωνσταντίνου και Ελένης Λεκάνης Καβάλας, ο οποίος υπήρξε Καθηγούμενος της πάλαι πότε διαλαμψάσης Ιεράς Μονής Αγίου Γεωργίου Περιστερεώτα του Πόντου.

Αμέσως μετά τη Θεία Λειτουργία και την τελεσθείσα ακολουθία του μνημοσύνου, εψάλη τρισάγιο στον ανδριάντα εντός του προαυλίου χώρου του Ιερού Ναού.

Λίγα λόγια για τον Μακαριστό Αρχιμανδρίτη Γρηγόριο Σιδηρουργόπουλο…

Γεννήθηκε το 1885 στο χωριό Λειβάδια της Γαλλίανας του Πόντου. Οι δάσκαλοι της γενέτειράς του, Κωνσταντίνος Δοξόπουλος και Βασίλειος Σπινθηρόπουλος, θέλοντας να ικανοποιήσουν την αγάπη για τα γράμματα του μαθητού τους Γρηγορίου, τον έστειλαν στην ακτινοβολούσα Μονή του Αγίου Γεωργίου Περιστερεώτα, για συνέχιση των σπουδών του.

Την εποχή εκείνη, ηγούμενος της Μονής ήταν ο συγχωριανός του Γρηγόριος Παντελίδης, τον οποίον θαύμαζε ο μικρός τότε Γρηγόριος Σιδηρουργόπουλος. Εκεί διδάχθηκε τα πρώτα ιερά γράμματα. Το ηγουμενικό συμβούλιο, ομόθυμα αποφάσισε την αποστολή του στο περίφημο Φροντιστήριο της Τραπεζούντας απ’ όπου αποφοίτησε με άριστα.

Μ’ άριστα αποφοίτησε, στη συνέχεια και από την Ιερατική Σχολή Καισαρείας – Καππαδοκίας. Επανελθών στη Μονή Περιστερεώτα χειροτονήθηκε ιεροδιάκονος, έπειτα ιερομόναχος και τέλος αρχιμανδρίτης.

Μοναχός, ηλικίας μόλις 19 χρόνων, το 1904, όταν πυρκαγιά προκάλεσε σοβαρές ζημίες στη Μονή, στάλθηκε στη Ρωσία, όπου περιόδευσε τις περιοχές του Βατούμ και του Σοχούμ και συγκέντρωσε σεβαστό χρηματικό ποσό, το οποίο διέθεσε για τις ανάγκες της Μονής.

Η επιτυχία της αποστολής του αυτής φανέρωσε τα χαρίσματα της προσωπικότητάς του ν’ αναλαμβάνει δύσκολες αποστολές, να έρχεται σε ψυχική και πνευματική επαφή, όχι μόνο με τους διαμένοντες στη Γεωργία και τη Ρωσία ομογενείς, αλλά και με τους ίδιους τους κατοίκους των χωρών αυτών.

Έτσι, η Μονή του ανέθεσε αλλεπάλληλα παρόμοια ταξίδια, όπως:

– Το 1908, περιόδευσε πόλεις του Πόντου και της Καππαδοκίας και συγκέντρωσε 180 χρυσές λίρες και πολλά αφιερώματα. Το 1909, μετέβη πάλι στη Ρωσία, όπου, από έρανο, συγκέντρωσε το ποσό των 3.500 χρυσών φράγκων.

– Το 1913, νέα αποστολή του στη Γεωργία και Ρωσία, όχι μόνο για έρανο, αλλά και για θρησκευτικά καθήκοντα σε εκκλησιές μικρών απομονωμένων χωριών. Η ακτινοβολία της Μονής σ’ όλη την Ανατολή και κυρίως στη Γεωργία και Ρωσία ήταν πολύ μεγάλη. Δείγμα αυτής, αποτελεί και η αίτηση των κατοίκων του Ρεστίου Ρωσίας προς την Μονή Περιστερεώτα ν’ αποσταλεί ένας ιερομόναχος και ν’ αναλάβει προϊστάμενος της εκκλησίας της κοινότητας αυτής. Εκεί απεστάλη ο Γρηγόριος Σιδηρουργόπουλος και υπηρέτησε την εκκλησία επί διετία (1914 – 1915).

– Το 1917, νέα αποστολή του προς περιοχές Κουπάν, Σοχούμ και Κριμαίας απέφερε το ποσό των 13.500 ρουβλίων, το οποίον απέστειλε μέσω τραπέζης στη Μονή, και ο ίδιος μέσω Ρουμανίας και Σερβίας έφτασε στη Θεσσαλονίκη. Ήταν η εποχή των άγριων διωγμών των Ελλήνων της Ανατολής και πολλά από τα συγκεντρούμενα ποσά αποστέλλονταν προς τη Μητρόπολη Τραπεζούντας και προς το Οικουμενικό Πατριαρχείο για τις ανάγκες προσφύγων και ορφανών.

Ο Γρηγόριος Σιδηρουργόπουλος, στη Θεσσαλονίκη, θέλησε αρχικά ν’ αρχίσει σπουδές στο πανεπιστήμιο στο τμήμα Θεολογίας ή Φιλοσοφίας, όμως τα θλιβερά νέα που κατέφθαναν από την Ανατολή και το αίσθημα καθήκοντος τον ώθησαν να επιστρέψει πάλι στη Μονή Περιστερεώτα, ακολουθώντας πορεία μέσω Ρουμανίας, Κριμαίας, Ρωσίας, Γεωργίας.

Δυστυχώς, η επικράτηση των Μπολσεβίκων και η απόσυρση των ρωσικών δυνάμεων από τον Πόντο, οι οποίες δυνάμεις αποσυρόμενες δε δίστασαν να προκαλέσουν σοβαρές καταστροφές σε Τούρκους και Έλληνες, κυρίως κατά μήκος των αξόνων υποχώρησης τους, δημιούργησε μια νέα ζοφερή κατάσταση για τους Έλληνες.

Ο Γρηγόριος Σιδηρουργόπουλος, άφοβος και δυναμικός καθώς ήταν, αποφάσισε να μεταβεί στις περιοχές της Γεωργίας και της Νότιας Ρωσίας όπου είχαν συσσωρευτεί κύματα δυστυχών Ελλήνων προσφύγων προκειμένου να τους συμπαρασταθεί με όποιον τρόπο μπορούσε.

Ήταν μια περίοδος εσωτερικών αναταραχών, ανασφάλειας κι εμφύλιων συγκρούσεων μεταξύ Μπολσεβίκων και στρατευμάτων πιστών ακόμα στο τσαρικό καθεστώς. Ριψοκίνδυνος ο Γρηγόριος, ταξίδευε σε όλα τα μέρη όπου υπήρχαν ελληνικές κοινότητες προκειμένου να τους ενθαρρύνει. Δε δίστασε μάλιστα να χαρακτηρίζει τους Μπολσεβίκους ως αντίχριστους και να προκαλεί την εχθρότητα τους. Τελικά συνελήφθηκε και κλείστηκε στις φυλακές της πόλης Τσαρίτσιν (μετέπειτα Στάλιγκραντ, και τώρα Βόλκογκραντ).

Στις φυλακές ο Γρηγόριος υπέστη αφάνταστα βασανιστήρια γιατί πρωί και βράδυ ξεσήκωνε τους φυλακισμένους με δυνατές ψαλμωδίες, προσευχές, στο προαύλιο δε των φυλακών διεκήρυττε το λόγο του Θεού και εξαπόλυε δριμύ κατηγορώ κατά του μπολσεβικισμού. Οι συχνές απομονώσεις, και τ’ απάνθρωπα βασανιστήρια κλόνισαν σε κάποιο βαθμό τα νεύρα του. Οι Μπολσεβίκοι για ν’ απαλλαγούν από τον ανατρεπτικό του λόγο, μετά από έξι μήνες, τον αποφυλάκισαν.

Μετά από ταλαιπωρία τριών μηνών, έφτασε και πάλι στη Μονή Περιστερεώτα στις αρχές του 1919. Η εμπειρία του από τον αθεϊσμό των Μπολσεβίκων δεν τον αποθάρρυνε. Ως νέος μάρτυρας ιεραπόστολος πίστευε ακόμη ότι σύντομα θα θριάμβευε ο λόγος του Χριστού. Το Μάιο του 1919 πήγε στο Βατούμ, όπου ήδη επιβλήθηκε ο μπολσεβικισμός και κήρυττε το Ευαγγέλιο στους εναπομείναντες Έλληνες.

Ο κλοιός της αθεΐας και των διωγμών δεν άφηνε περιθώρια ελπίδας και αλλαγών. Το Μάρτιο του 1920 μετέβη στην Κωνσταντινούπολη όπου του ανατέθηκαν από το Πατριαρχείο καθήκοντα δασκάλου σ’ ένα σχολείο.

Όμως δεν έμελλε να μείνει κι εκεί πολύ χρόνο. Τα κεμαλικά στρατεύματα και τα άγρια στίφη των Τσετέδων, από τον Ιούνιο του 1920, εφάρμοσαν το σχέδιο γενοκτονίας των ελληνικών πληθυσμών σ’ όλη την Ανατολή, όπου δεν είχε φτάσει ο Ελληνικός Στρατός.

Για τον Γρηγόριο σήμανε η στιγμή της υπέρτατης εθνικής προσφοράς. Από Κωνσταντινούπολη, μέσω Αθηνών, πήγε στη Σμύρνη και αμέσως έφτασε στην πρώτη γραμμή. Ριψοκίνδυνος, με το σταυρό στο χέρι και τα ράσα του ν’ ανεμίζουν στον αέρα, έτρεχε ανάμεσα στους μαχητές ευζώνους του 1/38 Συντάγματος Ευζώνων της πρώτης γραμμής, που ενεργούσαν κοντά του εχθρού πάνω στο γυμνό ύψωμα του Μανγκάλ Νταγ.

Εκεί στο πεδίο της μάχης αντίκρισε και τον άλλοτε συγκρατούμενο του στις φυλακές του Τσαρίτσιν, το Μιλτιάδη Παυλίδη, ο οποίος βρισκόταν εκεί για να διαπιστώσει τους προσφερότερους τρόπους στρατιωτικής βοήθειας σε υλικά, τα οποία θα πλήρωνε ο μεγαλέμπορος Μπαζίλ Ζαχάρωφ.

Εκεί τραυματίστηκε και ο Παυλίδης, γεγονός που συγκλόνισε το γέροντα Γρηγόριο. Η, παρά τις θυσίες και τις νίκες, σύμπτυξη των Ελληνικών Δυνάμεων από το μέτωπο της Άγκυρας, και ο, ακόμη τραγικότερος, ξεριζωμός των Ελλήνων επηρέασαν σοβαρά τον ψυχικό κόσμο του γέροντα.

Η ψυχική του υγεία χειροτέρευε με το χρόνο, όμως παρά ταύτα από το 1923 έως το 1926 εκτελούσε καθήκοντα δασκάλου στο χωριό Πελαγία. Από το 1926 έως το 1941 δίδασκε στο δημοτικό σχολείο της Λεκάνης Καβάλας.

Οι μαθητές του θυμούνται τον πολυμαθή δάσκαλο, ο οποίος συχνά, κατά τις ώρες διδασκαλίας, κλεινόταν στον εαυτό του, ή σιγοψιθύριζε κατάρες, ή ξερίζωνε τις τρίχες από τα γένια του. Όμως γράμματα πολλά έμαθαν από αυτόν. Πολλοί διέπρεψαν στις ανώτατες επιστήμες.

Από το 1941 έως τα τέλη του 1944, λόγω βουλγαρικής κατοχής στη Λεκάνη Καβάλας, ο Γέροντας Γρηγόριος εξόριστος κατέφυγε στο χωριό Ροδοχώρι Ναούσης. Και στην περιοχή αυτή άσκησε τα καθήκοντα ιερέα και δασκάλου, ανάλογα με τις εντολές της Μητρόπολης Εδέσσης.

Από τα Χριστούγεννα του 1944 μέχρι το θάνατο του το 1955 επέστρεψε και έζησε και πάλι στη Λεκάνη Καβάλας. Κοιμήθηκε και τάφηκε σε ηλικία 70 ετών στην Λεκάνη Καβάλας, ενώ τα λείψανα του ιερού αυτού εθνομάρτυρα έχουν μεταφερθεί και φυλάσσονται στο οστεοφυλάκιο της νέας Μονής του Αγίου Γεωργίου Περιστερεώτα στο Ροδοχώρι της Νάουσας.

Στον προαύλιο χώρο του Ι. Ναού στη Λεκάνη Καβάλας, έχει στηθεί ανδριάντας προς τιμήν του ηρωικού Αρχιμανδρίτη Γέροντος Γρηγορίου Σιδηρουργόπουλου για να θυμίζει όλη εκείνη την θλιβερή τραγωδία και την ιστορία του ξεριζωμού των Ελλήνων του Πόντου.

Αιωνία αυτού η Μνήμη.

Πηγή: Πρωινή