Δημοτικά τραγούδια και μελωδίες των Ελλήνων του Πόντου, παρουσίασε η ΕΠΜ

Δημοτικά τραγούδια και μελωδίες των Ελλήνων του Πόντου, παρουσίασε η ΕΠΜ

Με επιτυχία πραγματοποιήθηκε από την Επιτροπή Ποντιακών Μελετών στις 14 και 15 Δεκεμβρίου 2024 Διημερίδα με τίτλο «Καταγραφή δημοτικών τραγουδιών και μελωδιών των Ελλήνων του Πόντου» βασισμένη στις καταγραφές/συλλογές των Δημητρίου Κουτσογιαννόπουλου, Ξενοφώντα Άκογλου και Τριαντάφυλλου Γεωργιάδη.

Η προσφορά των συγκεκριμένων πνευματικών ανθρώπων, οι οποίοι συνέλεξαν και κατέγραψαν, με πενιχρά μέσα, ακόμη και χειρόγραφα, το πολύτιμο υλικό τους, στον Πόντο και κυρίως στην Ελλάδα, από τους πρόσφυγες πρώτης γενιάς, αναγνωρίστηκε από τα πρώτα χρόνια λειτουργίας της Ε.Π.Μ. Το 1977, μάλιστα, κυκλοφόρησε το Παράρτημα 9 του «Αρχείου Πόντου» με τον τίτλο «Μελωδίαι δημωδών ασμάτων και χορών των Ελλήνων του Πόντου» με συλλογές των: Δ. Κουτσογιαννόπουλου, Ξ. Άκογλου, Τρ. Γεωργιάδη.

Ως συνέχεια, η πραγματοποιηθείσα διημερίδα, με τις εμπεριστατωμένες εισηγήσεις σύγχρονων μελετητών/ερευνητών, ειδικών στην προσέγγιση των καταγραφών είτε αυτές σώζονται στην παρασημαντική της βυζαντινής μουσικής είτε στην παρασημαντική της ευρωπαϊκής μουσικής, συνέβαλε καθοριστικά στην ανάδειξη της αξίας των καταγραφών για το δημοτικό τραγούδι του Πόντου και τη σύνδεσή του με το Βυζάντιο.

Συγκεκριμένα:

Την πρώτη ημέρα, 14 Δεκεμβρίου 2024, στην αίθουσα εκδηλώσεων της Επιτροπής Ποντιακών Μελετών, μετά τον χαιρετισμό του Προέδρου Χρήστου Γαλανίδη, η συντονίστρια της διημερίδας Γεωργία Η. Χαριτίδου, Γεν. Γραμματέας της Επιτροπής Ποντιακών Μελετών και Αντιπρόεδρος του Συλλόγου Ποντίων «Αργοναύται-Κομνηνοί», προλόγισε την εκδήλωση και έδωσε τον λόγο στους διακεκριμένους ομιλητές της εκδήλωσης:

Πρώτος μίλησε (διαδικτυακά) ο Δρ Παύλος Γαϊτανίδης (Μουσικολόγος) με θέμα «Η συνεισφορά του Τρ. Γεωργιάδη, του Δημ. Κουτσογιαννόπουλου και του Ξεν. Άκογλου στην έρευνα και αποτύπωση των μελωδιών της παραδοσιακής μουσικής των Ελλήνων του Πόντου» και έκανε προτάσεις προς τους νέους για ενασχόληση με τη μουσική.

Στη συνέχεια, ο Ιωάννης Μιχαηλίδης, (Μ.Α. Εθνομουσικολογίας), μελετητής της προσωπικότητας του Ξ. Άκογλου και της προσφοράς του, ανέπτυξε το θέμα «Η μουσική παράδοση των Κοτυώρων από τις συλλογές του Ξεν. Άκογλου».

Ο Παύλος Τσακαλίδης, (Δρ Μουσικής, Μαέστρος, Μουσικοσυνθέτης με θέμα «Η συμβολή του Δημ. Κουτσογιαννόπουλου στην καταγραφή της ποντιακής δημοτικής μουσικής») παρουσίασε (διαδικτυακά) με συγκεκριμένες λεπτομέρειες το έργο του Δ. Κουτσογιαννόπουλου κάνοντας αναφορές ακόμη και στις αντιπαραθέσεις που προκάλεσε.

Ο Ιωάννης Παγκοζίδης, (Ερευνητής‒Μουσικός, με θέμα «Η αξία της καταγραφής των δημοτικών τραγουδιών του Πόντου») κατέθεσε τον γόνιμο προβληματισμό του για την αξιοπιστία των καταγραφών. Ακολούθησε ο Ιωάννης Χατζηελευθερίου, (Πολιτικός Μηχανικός, Μουσικός Παραγωγός) με θέμα «Τα ακριτικά και τα λοιπά δημώδη άσματα ως γέφυρα ελληνισμού και η αξία των καταγραφών τους. Προβολή βίντεο». Με την ομιλία του και το βίντεο που έδειξε ένωσε αναφερόμενος στο δημοτικό τραγούδι όχι μόνο φιλολόγους και μηχανικούς αλλά και όλον τον ελληνισμό με τη μουσική.

Ο επόμενος ομιλητής, ο Βασίλειος Πολατίδης, (Μουσικός, Ερευνητής Ποντιακής Λαογραφίας, Ιεροψάλτης, με θέμα «Παραλλαγές ακριτικών δημωδών ασμάτων του Πόντου κατά τον Τρ. Γεωργιάδη») διαδικτυακά παρουσίασε σε βίντεο τις παραλλαγές συγκεκριμένων τραγουδιών, όπως αποδίδονται με βάση καταγραφές του Τρ. Γεωργιάδη και η παραδοσιακή ποντιακή μουσική συνεπήρε τους ακροατές.

Τέλος, η Ροζαλία Ελευθεριάδου, Υποψ. δρ Μουσικολογίας, Μουσικός, η οποία είχε και την ιδέα για αφιέρωμα στη μουσική και βοήθησε σημαντικά στην οργάνωση της εκδήλωσης, κατέθεσε την εισήγησή της (την διάβασε, λόγω ασθενείας της, ο Γιάννης Χατζηελευθερίου) με θέμα «Η πρόσληψη του κοσμοπολιτισμού στον Εύξεινο Πόντο όπως αποτυπώνεται στο έργο του Τρ. Γεωργιάδη και του Δημ. Κουτσογιαννόπουλου» και πρόσθεσε με τη μελέτη της μια ακόμη ενδιαφέρουσα πλευρά της προσφοράς των δύο προσωπικοτήτων.

Τη δεύτερη ημέρα, 15 Δεκεμβρίου 2024, στη φιλόξενη αίθουσα του Συλλόγου Ποντίων «Αργοναύται - Κομνηνοί», με τον οποίο Σύλλογο η Επιτροπή Ποντιακών Μελετών διατηρεί στενούς δεσμούς συνεργασίας, μετά την ομιλία του Προέδρου του Συλλόγου Θεόφιλου Καστανίδη, ο οποίος με τίτλο εισήγησης «Δημήτρης Κουτσογιαννόπουλος και Ξενοφών Άκογλους - Η δράση τους στο Σύλλογο Ποντίων "Αργοναύται - Κομνηνοί"» ανέδειξε τη σύνδεση του Συλλόγου με τους καταγραφείς, οι παρευρισκόμενοι απόλαυσαν μελωδίες βασισμένες στις συλλογές τους.

Το δημοτικό τραγούδι, με τις εισηγήσεις και τις μελωδίες των δύο ημερών, με γνήσιο, αυθεντικό τρόπο, συνέδεσε τους συμμετέχοντες με την παράδοση των προγόνων μας, τις αντιλήψεις τους, τα συναισθήματά τους, την ιστορία τους, τον πολιτισμό τους.

Τις διήμερες εκδηλώσεις τίμησαν με την παρουσία τους, ο Αρχιμανδρίτης π. Νικόλαος Κλάδης, Προϊστάμενος Ιερού Ναού Αγ. Νικολάου Καλλιθέας, ως εκπρόσωπος του Αρχιεπισκόπου, ο Χρήστος Γεωργιάδης, Γεν. Γραμματέας Ομοσπονδίας Ποντιακών Σωματείων, εκπρόσωποι συλλόγων και πλήθος κόσμου.

Νέο Δ.Σ. στην Ένωση Ποντίων Νομού Μαγνησίας

Νέο Δ.Σ. στην Ένωση Ποντίων Νομού Μαγνησίας

Νέο Δ.Σ. εξελέγη στην Ένωση Ποντίων Νομού Μαγνησίας. Η νέα σύνθεση έχει ωε εξής:

Πρόεδρος: Περκουλίδης Κωνσταντίνος

Αντιπρόεδρος: Ιωαννίδου Κορίνα

Γεν. Γραμματέας: Τσουχνικά Πόπη

Ταμίας: Στυλίδης Αλέξης 

Μέλη: Θεοδωρίδης Νικόλαος, Παπαδόπουλος Ηλίας, Ιωαννίδης Δημήτρης

“Μνημοκέρε”: Το έθιμο των Ποντίων για τους ανθρώπους τους που έφυγαν από τη ζωή

“Μνημοκέρε”: Το έθιμο των Ποντίων για τους ανθρώπους τους που έφυγαν από τη ζωή

Στη Λεβαία Αμυνταίου, κάθε χρόνο τέτοια μέρα αναβιώνει το έθιμο μνημοκέρε, ένα ποντιακό έθιμο για να τιμηθεί η μνήμη όσων πλέον έχουν φύγει από τη ζωή. Το έθιμο αυτό αναβιώνει μάλιστα σε πολλές περιοχές.

Η Κατερίνα Μαυρίδου, πρόεδρος του ποντιακού συλλόγου Λεβαίας, μίλησε στην εκπομπή «Περίμετρο» για την τήρηση αυτού του ξεχωριστού εθίμου.

«Είναι ένα έθιμο που γινόταν στον Πόντο, την παραμονή των Φώτων. Ανάβουμε ένα κερί μετά το μεσημεριανό για τις ψυχές των πεθαμένων, για τους δικούς μας ανθρώπους και για όλους που δεν έχουν κάποιο να τους ανάψει κερί. Ονοματίζουμε το κάθε κερί, για την ψυχή του κάθε ανθρώπου, την ώρα που το ανάβουμε λέμε το όνομα του ανθρώπου που του αφιερώνουμε το κερί. Προσπαθούμε να τηρούμε τα έθιμα όπως τα έφεραν οι προγονοί μας. Πρέπει να είμαστε γύρω από τραπέζι, μέχρι να καεί και το τελευταίο κερί», όπως λέει, ενώ η Ιωάννα Αποστολίδου, αντιπρόεδρος του συλλόγου προσθέτει: «Θυμάμαι τη γιαγιά μου που προσπαθούσε να μας μάθει τα έθιμα, βλέπω ότι πλέον έχουν ξεχαστεί, αλλά προσπαθούμε μέσα από το σύλλογο να τα μάθουμε στη νέα γενιά».

Πηγή: ΕΡΤ

Πτολεμαΐδα: Γιορτές του Μώμου 2025

Πτολεμαΐδα: Γιορτές του Μώμου 2025

της Μαίρης Κεσκιλίδου

Με το Λαϊκό δρώμενο «Μωμόγεροι» κλείνει ο Δήμος Εορδαίας τον φετινό κύκλο των Εορταστικών εκδηλώσεων του δωδεκαημέρου (Χριστούγεννα - Πρωτοχρονιά - Θεοφάνεια), τη Δευτέρα 6 Ιανουαρίου 2025, και τη συμμετοχή, για τρίτη χρονιά, οκτώ Συλλόγων του Νομού Κοζάνης, που «συνυπογράφουν» τη Γιορτή του Μώμου.

Οι «8», που πρωτοστάτησαν, το 2016, στην εγγραφή του δρώμενου στον κατάλογο της Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς της ανθρωπότητας (UNESCO), θα συναντηθούν στις 19:00 στον αύλειο χώρο του 1ου Δημοτικού Σχολείου Πτολεμαΐδας, ενώ, την παρουσίαση θα κάνει ο Αλέξης Παραχαρίδης.

Στο τέλος της εκδήλωσης θα στηθεί ποντιακό γλέντι στο οποίο συμπράττουν, ο Αλέξης Παρχαρίδης μαζί με τον Περικλή Φολτόπουλο στο τραγούδι, ο Τριαντάφυλλος Ταρατσίδης στη λύρα και ο Πόλυς Σταματίδης στο νταούλι, ενώ, στους επισκέπτες θα προσφερθούν ποντιακά εδέσματα και κρασί.

Να σημειωθεί πως είναι η μεγαλύτερη συνένωση πανελλαδικά «Μωμόγερων» και δη όλων των Συλλόγων που ανήκουν στον κατάλογο της Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς της UNESCO.

Σεμινάριο με θέμα το δρώμενο των Μωμόγερων διοργάνωσε η Εύξεινος Λέσχη Βέροιας

Σεμινάριο με θέμα το δρώμενο των Μωμόγερων διοργάνωσε η Εύξεινος Λέσχη Βέροιας

Η Εύξεινος Λέσχη Βέροιας μετά από αίτημα και σε συνεργασία με την πρωτοβάθμια εκπαίδευση Ν. Ημαθίας πραγματοποίησε σεμινάριο με θέμα το δρώμενο των Μωμόγερων. 

Το σεμινάριο πραγματοποιήθηκε στο κατάμεστο Πολιτιστικό -Πνευματικό κέντρο της Λέσχης, στο Πανόραμα της Βέροιας, το απόγευμα της Δευτέρας 16 Δεκεμβρίου 2024.

Κατά τη διάρκεια του σεμιναρίου αναλύθηκαν ποικίλα θέματα και δόθηκε σημαντικός χρόνος για συζήτηση και ανταλλαγή απόψεων μεταξύ των συμμετεχόντων.

Οι λάτρεις της παράδοσης είχαν την ευκαιρία να ακούσουν και να δουν κάθε λεπτομέρεια του δρώμενου καθώς αναπτύχθηκαν τα θέματα:

1: Θεωρητικά στοιχεία για το έθιμο των Μωμόγερων, από τον Νίκο Τουμπουλίδη.

2: Παρουσίαση των συντελεστών του εθίμου από τον Γιάννη Κοτίδη.

3: Μουσική, χορογραφία και θεατρικό, από το τμήμα των Μωμόγερων της Ευξείνου Λέσχης.

Την ημερίδα χαιρέτισε και καλωσόρισε τους φιλοξενούμενους εκ μέρους της Λέσχης ο πρόεδρος κ. Χαράλαμπος Καπουρτίδης και εκ μέρους της Πρωτοβάθμιας Ν. Ημαθίας η κ. Δημητριάδου Χριστίνα. 

Στο τέλος του σεμιναρίου δόθηκε η δυνατότητα στους παρευρισκόμενους να ανταλλάξουν ευχές και βέβαια να κλείσει η βραδιά με ποντιακούς χορούς και τραγούδια.