Εκπαιδευτική επίσκεψη στην περιφερειακή ενότητα Ημαθίας και τελετή βράβευσης των διακριθέντων/θεισών μαθητών/τριών στον Μαθητικό Διαγωνισμό «Μικρά Ασία – Πόντος: Ενθυμήματα» 2024-2025

Εκπαιδευτική επίσκεψη στην περιφερειακή ενότητα Ημαθίας και τελετή βράβευσης των διακριθέντων/θεισών μαθητών/τριών στον Μαθητικό Διαγωνισμό «Μικρά Ασία – Πόντος: Ενθυμήματα» 2024-2025

Στις 9 – 11 Απριλίου 2025 πραγματοποιήθηκε η εκπαιδευτική επίσκεψη στην περιφερειακή ενότητα Ημαθίας, ως έπαθλο για τους/τις διακριθέντες/θείσες στον Μαθητικό Διαγωνισμό δημιουργίας ιστορικού αφηγήματος και αφίσας με θέμα «Μικρά Ασία – Πόντος: Ενθυμήματα», που συνδιοργάνωσαν η Γενική Γραμματεία Θρησκευμάτων του ΥΠΑΙΘΑ, η Ειδική Συνοδική Επιτροπή Πολιτιστικής Ταυτότητος της Ιεράς Συνόδου της Εκκλησίας της Ελλάδος και η Έδρα Ποντιακών Σπουδών του ΑΠΘ. Στον διαγωνισμό, που πραγματοποιήθηκε για πρώτη φορά κατά το σχολικό έτος 2024 – 2025, συμμετείχαν μαθητές/τριες από την Αττική, τη Θεσσαλονίκη και το Κιλκίς και διακρίθηκαν έργα από τα ακόλουθα σχολεία:

Βραβεία ιστορικού αφηγήματος:

ΑΜΕΡΙΚΑΝΙΚΗ ΓΕΩΡΓΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ: Γιουρπάν

2ο ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ ΓΕΛ ΚΙΛΚΙΣ: Δρόμοι ξεριζωμού – Το ταξίδι της προσφυγιάς και της ελπίδας

2ο ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ ΓΕΛ ΚΙΛΚΙΣ: Το όνομά μου είναι Λουκάς – Η ιστορία του προπάππου μου

ΒΡΑΒΕΙΑ ΑΦΙΣΑΣ

ΗΜΕΡΗΣΙΟ ΓΕΛ ΛΥΚΟΒΡΥΣΗΣ: Carte postale - Αφιέρωση

1ο ΓΕΛ ΕΥΟΣΜΟΥ: Θολή ελπίδα

ΕΛΛΗΝΟΓΑΛΛΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΚΑΛΑΜΑΡΙ: Ξεριζωμός

ΤΙΜΗΤΙΚΟΙ ΕΠΑΙΝΟΙ ΙΣΤΟΡΙΚΟΥ ΑΦΗΓΗΜΑΤΟΣ

4ο ΓΕΛ ΑΙΓΑΛΕΩ: Οι σκιές της Ανατολής

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΚΟΛΛΕΓΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ: Άνοιξη

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΗΡΙΑ Ε. ΜΑΝΤΟΥΛΙΔΗ: Αγώνας για την επιβίωση

ΤΙΜΗΤΙΚΟΙ ΕΠΑΙΝΟΙ ΑΦΙΣΑΣ

4ο ΓΕΛ ΠΑΛΑΙΟΥ ΦΑΛΗΡΟΥ: Αλησμόνητη πατρίδα

1ο ΓΕΛ ΣΥΚΕΩΝ: Η Ρωμανία κι αν επέρασεν…

1ο ΕΠΑΛ ΑΣΠΡΟΠΥΡΓΟΥ: Η μάνα

Κατά τη διάρκεια της εκπαιδευτικής επίσκεψης οι διακριθέντες/θείσες μαθητές/τριες και οι συνοδοί εκπαιδευτικοί ξεναγήθηκαν στις παραδοσιακές γειτονιές της παλιάς πόλης της Βέροιας, σε βυζαντινούς ναούς στη «Μικρή Ιερουσαλήμ» της Μακεδονίας και στους μοναδικούς θησαυρούς του Βυζαντινού Μουσείου της πόλης. Αλησμόνητη εμπειρία αποτέλεσε η επίσκεψη στην Ιερά Μονή Παναγίας Σουμελά, χώρο – σύμβολο για τον Ποντιακό Ελληνισμό.

Το απόγευμα της Πέμπτης 10 Απριλίου, στην Ιερά Μονή Παναγίας Δοβρά, μετά από ξενάγηση στο Παύλειο Κειμηλιαρχείο της Μονής, πραγματοποιήθηκε η βράβευση των παιδιών από τον Πανοσιολογιώτατο Αρχιμανδρίτη Αθηναγόρα Μπίρδα, Πρωτοσύγκελλο της Ιεράς Μητροπόλεως και εκπρόσωπο του Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτη Βεροίας, Ναούσης και Καμπανίας κ. Παντελεήμονος, από τον Πανοσιολογιώτατο Αρχιμανδρίτη π. Θεόκλητο Μέντη, Γραμματέα της Ειδικής Συνοδικής Επιτροπής Πολιτιστικής Ταυτότητος της Ιεράς Συνόδου της Εκκλησίας της Ελλάδος και από την εκπρόσωπο της Γενικής Γραμματείας Θρησκευμάτων.

Το βράδυ της ίδιας μέρας ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Βεροίας, Ναούσης και Καμπανίας κ. Παντελεήμων παρέθεσε δείπνο στους/στις βραβευμένους/ες μαθητές/τριες και τους/τις συνοδούς εκπαιδευτικούς.

Το ταξίδι στο Βέρμιο αποτέλεσε μια μοναδική εμπειρία για τα παιδιά αυτά που, όπως και όλα όσα συμμετείχαν στον διαγωνισμό, απέδειξαν τη δυναμική του ελληνικού σχολείου, τη δημιουργικότητα και την ευαισθησία της νέας γενιάς και την αξία της ιστορικής γνώσης και μνήμης.

Η Γενική Γραμματεία Θρησκευμάτων ευχαριστεί ιδιαίτερα τους συνδιοργανωτές αυτού του διαγωνισμού, την Ειδική Συνοδική Επιτροπή Πολιτιστικής Ταυτότητος της Ιεράς Συνόδου της Εκκλησίας της Ελλάδος και την Έδρα Ποντιακών Σπουδών του ΑΠΘ. Συγχαίρει τους/τις επιβλέποντες/ουσες εκπαιδευτικούς, που κατηύθυναν και στήριξαν τους/τις μαθητές/τριές τους σε αυτή την προσπάθεια. Η επιτυχία των παιδιών αυτών γεννά την ελπίδα ότι οι γενιές που έρχονται μπορούν να κάνουν περήφανους και τον τόπο τους και τις οικογένειές τους.

Η Γενική Γραμματεία Θρησκευμάτων δεσμεύεται να είναι πάντα στο πλευρό της εκπαιδευτικής κοινότητας για την προαγωγή της γνώσης και του πολιτισμού.

Εκδήλωση - αφιέρωμα για το Χρύσανθο Θεοδωρίδη με αφορμή τα 20 χρόνια από το θάνατό του

Εκδήλωση - αφιέρωμα για το Χρύσανθο Θεοδωρίδη με αφορμή τα 20 χρόνια από το θάνατό του

Ο Πολιτιστικός Σύλλογος των απανταχού Κιζαριωτών "Ο Πόντος" διοργανώνει και προσκαλεί τα μέλη και τους φίλους του συλλόγου στην εκδήλωση - αφιέρωμα για το Χρύσανθο Θεοδωρίδη, με αφορμή τα 20 χρόνια από το θάνατό του. Η εκδήλωση θα πραγματοποιηθεί την Κυριακή 27 Απριλίου 2025 στις 6:30 μ.μ. στο Στέκι Πολιτιστικής Κίνησης Ν. Ροδόπης με ελεύθερη είσοδο.

Συμμετέχουν: Γιώργος Δημαρίδης, Παύλος Ταϊγανίδης, Μιχάλης Καλιοντζίδης, Θεόδωρος Βεροιώτης, Ανδρέας Κουγιουμτζίδης, Ηλίας Πετρόπουλος, Δημήτρης Πιπερίδης.

Συντονίζει ο Γιάννης Παγκοζίδης.

Σούρμενα: Εκδήλωση με σημαντικό συμβολισμό για τον Ποντιακό Ελληνισμό

Σούρμενα: Εκδήλωση με σημαντικό συμβολισμό για τον Ποντιακό Ελληνισμό

Όρκο τιμής ενωμένοι, συνεχίζοντας την προφητική σκέψη του Μιχάλη Χαραλαμπίδη, για να αναγνωριστεί η γενοκτονία των λαών της Ανατολίας, από το διεθνές περιβάλλον και τη διεθνή κοινότητα, έδωσαν μιλώντας σε μια ιδιαίτερα σημαντική εκδήλωση που διοργάνωσε η Ένωση Ποντίων Σουρμένων, με πολλαπλούς συμβολισμούς, οι εκπρόσωποι Ομοσπονδιών, φορέων και προσωπικότητες του Ποντικού Ελληνισμού, από τις ΗΠΑ και την Ευρώπη.

Στο προχθεσινό συναπάντημα με το οποίο ξεκίνησε το πενθήμερο «ΠΑΜΠΟΝΤΙΑΚΟΝ ΠΑΝΟΫΡ 2025 τη Θωμά ‘ς σα Σούρμενα», το οποίο έχει καταστήσει πλέον θεσμό η Ένωση Ποντίων Σουρμένων κυριάρχησε το σύνθημα «Η ισχύς εν τη Ενώσει», καθώς συμμετείχαν ο Πρόεδρος της Παμποντιακής Ομοσπονδίας, Βαρυθυμιάδης Γιώργος, εκπρόσωποι Κυπρίων, Ασσύριων, Αρμένιων, Αράβων Αλαουϊτών κ.ά.

Την εκδήλωση, με θέμα «Το Νέο Ανατολικό Ζήτημα. Από το Δικαίωμα στη Μνήμη, στην 19η Μαΐου ως Διεθνή Ημέρα Θυμάτων του Κεμαλισμού» άνοιξε ο Πρόεδρος της Ένωσης Ποντίων Σουρμένων, Σαραφίδης Γιώργος, ο οποίος τόνισε «ο σύλλογός μας έχει πολύ μεγάλη ευθύνη απέναντι στον ποντιακό ελληνισμό, διότι πάντοτε προσπαθεί να βρει τα σημεία που μπορούν να τον ενώσουν. Όπου υπάρχει οτιδήποτε θετικό για τον ποντιακό ελληνισμό, η Ένωση Ποντίων Σουρμένων είναι εκεί». Χρέος όλων μας είναι η επόμενη μέρα, να συνεχίσουμε όλοι μαζί. Προσδοκώ και ελπίζω στην πορεία αυτή. Το σημερινό μας συναπάντημα υπόσχεται πολλά για το μέλλον», κατέληξε ο κ. Σαραφίδης.

Στην εκδήλωση παρουσιάστηκε και ένα αφιέρωμα στη μνήμη του Μιχάλη Χαραλαμπίδη, ο οποίος είχε μια ιδιαίτερη σχέση με την Ένωση Ποντίων Σουρμένων. Την σκυτάλη στη συνέχεια πήρε ο δημοσιογράφος Λάμπρος Καλαρρύτης, ο οποίος με μεγάλη εμπειρία επί μακρόν σε ζητήματα γεωπολιτικής, ασφάλειας και άμυνας, συντόνισε το πάνελ στο οποίο σε μια κοινή βραδιά βρέθηκαν οι επικεφαλής όλων των λαών που υπέστησαν Γενοκτονία, όπως και προσωπικότητες του Ποντιακού Ελληνισμού από τις ΗΠΑ και την Ευρώπη.

«Ο Ποντιακός Ελληνισμός, αντιμέτωπος με πολλαπλές προκλήσεις καλείται να διασφαλίσει την οικουμενική του παρουσία. Για να επιτευχθεί αυτό απαιτείται ενότητα και συνεργασία», τονίσθηκε από τους ομιλητές. Όπως έχει αναφέρει ο Μιχάλης Χαραλαμπίδης: «Στον Πόντο οι Νεότουρκοι και οι Κεμαλικοί δεν δολοφονούσαν μόνο τους ανθρώπους, δολοφονούσαν έναν Ευρωπαϊκό και οικουμενικό πολιτισμό. Η δική μας διανοητική, ηθική και αγωνιστική δέσμευση κρίθηκε, καθορίσθηκε από την αγάπη μας προς τη ζωή, προς τους ανθρώπους. Εμπνεόμαστε από τις ιδεολογίες της Ζωής και όχι του Θανάτου. Αγαπούμε τους λαούς και τους ανθρώπους που εμπνέονται από τα ίδια με εμάς ιδανικά. Εμείς είμαστε με τη ζωή. Αυτός είναι ο δικός μας ανθρωπιστικός ορίζοντας». Καταλήγοντας: «Σ’ αυτό δεν θα είμαστε μόνοι. Θα είναι μαζί μας οι Μούσες από τον Όλυμπο έως το Αραράτ».

Στην εκδήλωση μίλησαν ο Βαρυθυμιάδης Γιώργος, Πρόεδρος Παμποντιακής Ομοσπονδίας Ελλάδος, Κωνσταντινίδης Λευτέρης, Γενικός Γραμματέας της Ομοσπονδίας Κυπριακών Οργανώσεων Ελλάδας – ΟΚΟΕ, Σπαρταλιάν Χαρούτ, Πρόεδρος Αρμενικής Εθνικής Επιτροπής Ελλάδας, Μπατσάρας Κυριάκος, Πρόεδρος Πανελλήνιας Ένωσης Ασσυρίων, Κωνσταντινίδης Δημήτρης, Πρόεδρος ΑGADEKA-Συμβούλιο των λαών α.Σ., Πρόεδρος Συλλόγου Ελλήνων Ποντίων Ν. Κολωνίας α.Σ. «ΟΙ ΑΡΓΟΝΑΥΤΕΣ», Μέλος Διαρκούς Επιτροπής της Ο.Σ.Ε.Π.Ε. για τη διεθνοποίηση και αναγνώριση της Γενοκτονίας.

Χαιρετισμό απηύθυναν οι Dr. Σταυριανίδης Πάνος, Πρόεδρος Ελληνικής Ομοσπονδίας Νέας Ιερσέης (HELLENIC FEDERATION OF NEW JERSEY), Τανιμανίδης Στέφανος, Πρόεδρος της Ευξείνου Λέσχης Ευρωπαίων Πολιτών, Ιορδανίδου Παρθένα, Πρόεδρος Ομοσπονδίας Συλλόγων Ελλήνων Ποντίων στην Ευρώπη, Ο.Σ.Ε.Π.Ε. και ο Αhmet Askar, Εκπρόσωπος πρωτοβουλίας Αντιόχεια-Κιλικία σε Γαλλία και Ελλάδα.

Πηγή: Ναυτεμπορική

"Αυγοτσούγκρισμα 2025" από τον Σύλλογο Ποντίων Πολυκάστρου και Περιχώρων «Οι Ακρίτες»

"Αυγοτσούγκρισμα 2025" από τον Σύλλογο Ποντίων Πολυκάστρου και Περιχώρων «Οι Ακρίτες»

Ο Σύλλογος Ποντίων Πολυκάστρου και Περιχώρων «Οι Ακρίτες» προσκαλεί τα μέλη και τους φίλους του συλλόγου με ιδιαίτερη χαρά στην καθιερωμένη πασχαλινή εκδήλωση "Αυγοτσούγκρισμα 2025", που θα πραγματοποιηθεί το Σάββατο 3 Μαΐου 2025, με ώρα έναρξης 8:30 μ.μ., στον αύλειο χώρο του συλλόγου, «Το Σπίτι του Πόντου».

Μια γιορτή γεμάτη παράδοση, χρώμα και ποντιακή ζωντάνια, με αυγά… έτοιμα για τσούγκρισμα και καρδιές έτοιμες για γλέντι!

Η εκδήλωση περιλαμβάνει:

- Διαγωνισμό αυγοτσουκρίσματος

- Παρουσίαση της ποντιακής χορωδίας του συλλόγου σε συνεργασία με το τμήμα νταουλιού

- Ζωντανό μουσικό πρόγραμμα με τους:

Παναγιώτη Θεοδωρίδη, τραγούδι

Ειρήνη Σαχταρίδου, αγγείο

Δημήτρη Δαμιανίδη, λύρα, τραγούδι

Σωκράτη Μουρατίδη, λύρα, τραγούδι

Σα Ταφία...

Σα Ταφία...

Θυμάμαι το χωριό να μυρίζει Πάσχα και λιβάνι, όχι εκείνο το λιβάνι της Μεγάλης Εβδομάδας, το βαρύ…το άλλο, το ελαφρύ, εκείνο που το φέρνει ο ανοιξιάτικος αέρας και το μπλέκει με το άρωμα του τσουρεκιού, με το ρακί και τα λοιπά εδέσματα…

Ήμουν παιδί τότε και δεν πολυκαταλάβαινα γιατί πηγαίναμε πρωί-πρωί στην εκκλησία της Παναγίας και μετά στα μνήματα, φυσική συνέχεια της λειτουργίας… Οι μεγάλοι έστρωναν τα τραπεζομάντηλα, οι γυναίκες έβγαζαν αυγά και τσουρέκια, οι άντρες στεκόντουσαν σκυφτοί πλάι στους τάφους και περίμεναν τους ιερείς για το τρισάγιο. Εγώ τριγύριζα ανάμεσα στους τάφους με τον αδερφό μου, παίζαμε με τα κόκκινα αυγά και ψιθυρίζαμε το «Xριστός Ανέστη» μην τύχει και μας μαλώσουν οι μεγάλοι.

Ναι μου άρεσε εκείνη η μέρα…Ήταν χαρούμενη…καμία σχέση με την ιδέα του θανάτου που μας έκανε και φοβόμασταν. Εκεί πάνω απ’ τα μνήματα, όλοι μιλούσαν για τους νεκρούς σαν να ζούσαν ακόμα. «Ο παππούς σου θα γελούσε μ’ αυτό», έλεγε η γιαγιά. «Η γιαγιά σου πάντα μάλωνε τον πατέρα σου που έβαζε πολύ αλάτι στη σαλάτα», θυμόταν η θεία, μια συζήτηση σαν να ήταν όλοι εκεί, οι ζωντανοί και οι πεθαμένοι, σε μια κοινή γιορτή.

Οι ήχοι της ποντιακής λύρας αντηχούσαν και οι μεγαλύτεροι έλεγαν δίστιχα, ενώ κάποιοι δεν δίσταζαν να χορέψουν…για να θυμηθούν. Το έθιμο ήταν ακριβώς αυτό: να κάνεις παρέα με τους απόντες, σαν να μην είχαν φύγει ποτέ…να στέκεσαι απέναντί τους με το κόκκινο αυγό στο χέρι και να τους λες: «Είμαι εδώ και δεν σε ξέχασα»…

Γιατί οι Πόντιοι πάντα πίστευαν πως οι ψυχές των νεκρών βρίσκονται κοντά τους, ιδίως από την Ανάσταση ως την Πεντηκοστή. Δεν έκλαιγαν…καλωσόριζαν και το κοιμητήριο μεταμορφωνόταν σε αυλή σπιτιού, με τις σκιές των προγόνων καθισμένες δίπλα μας…σιωπηλοί και παρόντες.

Και μετά… μετά τα χρόνια πέρασαν, η γιαγιά έφυγε, η θεία δεν μπορούσε να κατέβει κι ο πατέρας κουράστηκε να κουβαλάει τραπεζομάντηλα και τσουρέκια, ώσπου κάποια χρονιά δεν πήγαμε και την επόμενη το ίδιο…Και κάπως έτσι το έθιμο έγινε ανάμνηση, όπως και οι άνθρωποι του.

Κάποτε πήγα μόνος μου.. δεν υπήρχαν τραπεζομάντηλα, ούτε τσουρέκια και κόκκινα αυγά, ούτε λύρες να παίζουν. Μόνο κάτι λιγοστοί, σιωπηλοί άνθρωποι, με το κερί στο χέρι. Μου ήρθε να φωνάξω «Χριστός Ανέστη», να τσουγκρίσω  ένα αυγό και να μιλήσω για τη γιαγιά. Μα δεν έβγαινε φωνή….

Το ταφικό έθιμο των Ποντίων δεν είναι πένθος, αλλά ανάσταση…είναι μνήμη που δεν χάθηκε, γιατί είχε ρίζες…μόνο που κι αυτές οι ρίζες, αν δεν τις ποτίσεις με ιστορία, με λόγια και με παιδικά γέλια και με τσουγκρίσματα κόκκινων αυγών, ξεραίνονται.

Αν ποτέ αποκτήσω παιδιά, θα τους πάω στα μνήματα να τους δείξω πού καθόταν η γιαγιά, πώς άπλωνε με ευλάβεια το τραπεζομάντηλο…Να τους μιλήσω για τον παππού που έλεγε το «Χριστός Ανέστη» πιο δυνατά από όλους – λες και το ‘λεγε για να τον ακούσουν οι δικοί του στον Πόντο. Να τους δείξω πώς τσουγκρίζουμε τα αυγά κοιτώντας τον άλλον στα μάτια και πώς η λύρα – όταν ακουγόταν – έδενε το παρόν με το παρελθόν και τη ζωή με το θάνατο…Ίσως στην αρχή να τους φανεί παράξενο, μακάβριο, αλλά μετά – το ξέρω – θα αρχίσουν να ρωτούν για τους παλαιούς…

Και τότε θα ξέρω πως το έθιμο δεν χάθηκε…μπορεί να σώπασε λίγο, να έγειρε κουρασμένο στη μνήμη μας, μα δεν χάθηκε, γιατί όσο υπάρχει κάποιος να θυμάται, να πηγαίνει, να στρώνει, να τραγουδά και να γελά πάνω απ’ τα μνήματα… εκεί είναι η συνέχεια, είναι ρίζα, είναι σπίτι. Και δεν υπάρχει πιο ζωντανός τόπος από εκείνον που τον ποτίζει η μνήμη.

Γιατί το ταφικό έθιμο των Ποντίων δεν ήταν απλώς μια συνήθεια, ήταν μια ολόκληρη κοσμοαντίληψη, απάντηση στη λήθη. Κι αν λιγοστέψουν οι λύρες και τα χέρια που απλώνουν τραπεζομάντηλα ανάμεσα στους σταυρούς…όσο υπάρχει ένας να διηγείται στο παιδί του την ιστορία του παππού και ένα αυγό τσουγκρίζει πάνω από μια φωτογραφία, όσο το «Χριστός Ανέστη» λέγεται έστω και ψιθυριστά μπροστά σε ένα μνήμα — η μνήμη θα κρατά ζωντανή την ιστορία…

Το Ταφικό Έθιμο των Ποντίων, γνωστό και ως «σα ταφία», είναι μια πανάρχαια παράδοση που διατηρήθηκε ακέραια μέσα στους αιώνες. Στον Ιστορικό Πόντο, συνήθως τη δεύτερη μέρα του Πάσχα, αλλού του Θωμά και αλλού την ημέρα της Ζωοδόχου Πηγής, οι οικογένειες επισκέπτονταν τα μνήματα, προσφέροντας φαγητό και περνούσαν χρόνο  στους τάφους των αγαπημένων τους, μια πράξη πίστης στην Ανάσταση, αλλά και τιμής και αγάπης προς τους προγόνους.

Μετά τον ξεριζωμό, το έθιμο αυτό μεταφέρθηκε στην Ελλάδα και συνεχίστηκε στις νέες πατρίδες και το κρατήθηκε  ζωντανό, ενώ σε πολλές περιοχές τελείται ακόμη, με τον κίνδυνο της λήθης είναι πάντα παρών. Η αναβίωση του εθίμου δεν είναι απλώς πολιτιστικό καθήκον. Είναι η επιβίωσης της συλλογικής μνήμης… και ένα άσβεστο χρέος…

Πηγή: Aiolia