ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΧΡΥΣΟΚΕΦΑΛΙΩΤΩΝ «ΠΑΝΑΓΙΑ Η ΧΡΥΣΟΚΕΦΑΛΟΣ»

Ο Πολιτιστικός Σύλλογος Απανταχού Χρυσοκεφαλιωτών "ΠΑΝΑΓΙΑ Η ΧΡΥΣΟΚΕΦΑΛΟΣ", σας καλεί στις θερινές εκδηλώσεις που πραγματοποιεί την Παρασκευή 16 και το Σάββατο 17 Ιουλίου 2010, στο άλσος της Αγίας Μαρίνας στο Χρυσοκέφαλο Δράμας.

- Παρασκευή 16 Ιουλίου ποντιακό γλέντι με τους: Γιώργο Ιωαννίδη στο τραγούδι, Λάζο Ιωαννίδη στη λύρα και Γιώργο Σιαμίδη στο αγγείο.

- Σάββατο 17 Ιουλίου παιδική εκδήλωση. Ποντιακό γλέντι με τον Γιάννη Παπαδόπουλο και τον Παναγιώτη Κογκαλίδη.


ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΧΡΥΣΟΚΕΦΑΛΙΩΤΩΝ «ΠΑΝΑΓΙΑ Η ΧΡΥΣΟΚΕΦΑΛΟΣ»
Θερμαϊκού 38
Σταυρούπολη
Τ.Κ. 56430
Τηλ. 2310684282, 6955677773

«Παρακάθ’ κι αροθυμίας» και φέτος

• Με επίκεντρο τα καφενεία του χωριού

Για μια ακόμη χρονιά πραγματοποιούνται οι εκδηλώσεις «Παρακάθ κι αροθυμίας» από τον Πολιτιστικό Σύλλογο Ποντίων Θρυλορίου «Η Κερασούντα και το Γαρς». Οι φετινές εκδηλώσεις, οι οποίες ξεκινούν την Τετάρτη 14 Ιουλίου, και κορυφώνονται την Κυριακή 18, επικεντρώνονται στην ιστορία των καφενείων του χωριού, μέσα από την οποία όμως καταγράφονται μοναδικές στιγμές της ιστορίας και της παράδοσης του τόπου.

Τα καφενεία καθρέπτης της κοινωνίας

Επίκεντρο των φετινών εκδηλώσεων τα καφενεία του χωριού. «Γενικότερα τα καφενεία είναι ένας χώρος που πραγματικά είναι ο καθρέπτης της κοινωνίας, κι αν δεν τα δεις από αυτή την πλευρά δεν μπορείς να καταλάβεις την αξία τους» αναφέρει η πρόεδρος του Συλλόγου Χρύσα Μαυρίδου. «Είναι ένας χώρος όπου οι άνθρωποι συγκεντρώνονται, επικοινωνούν, συζητούν, κάνουν μέχρι και πολιτική, ανατρέποντας καταστάσεις της καθημερινότητας. Στα καφενεία δίνεται έμφαση στα μεγάλα γεγονότα που βιώνουν, πέρα από το γεγονός ότι αποτελούσαν εκτόνωση της καθημερινότητας, όπως και είναι και μέχρι σήμερα. Ήταν βέβαια και όπως όλα δείχνουν βάσει έρευνας τα καφενεία ανδρικό προνόμιο. Γυναίκες δεν υπήρξαν ποτέ σε αυτά παρά μόνο όταν γινόταν ένα γλέντι. Τα καφενεία στο χωριό μου έτσι λειτούργησαν αλλά πιστεύω ότι αυτή η άποψη αντικατοπτρίζει και τα καφενεία όλων των υπόλοιπων χωριών».

Ήταν μια σκέψη που ξεκίνησε από πέρσι στο σύλλογο «γιατί γνωρίζαμε πολλές ιστορίες μέσα από αυτά. Το καφενείο πάντα έπαιζε ρόλο στην κοινωνία του χωριού μας αλλά και γενικότερα». Σήμερα στα χωριά τα καφενεία παραμένουν να έχουν αυτό το χαρακτήρα παρά το γεγονός ότι μπορεί δίπλα τους να βρίσκεται μια καφετέρια. «Το καφενείο κρατά το ρόλο του», τονίζει η κ. Μαυρίδου. «Μέσα από την έρευνα που κάναμε φαίνεται η εξέλιξή τους και τα στοιχεία εκμοντερνισμού που προστέθηκαν κάποια στιγμή αλλά θεωρώ ότι η σημερινή εικόνα μπορεί να μην αντικατοπτρίζει το παραδοσιακό καφενείο αλλά ο ρόλος του συνεχίζει να είναι ο ίδιος, όπως παλιά».

Σήμερα στο Θρυλόριο λειτουργεί ένα μόνο καφενείο

Η έρευνα για τα καφενεία του Θρυλορίου έγινε από τη Χρύσα Μαυρίδου και τον Σάββα τον Σαλπιγγίδη, ο οποίος βοήθησε πολύ στην έρευνα και στις καταγραφές, στην συλλογή του φωτογραφικού υλικού. «Ήταν μια δύσκολη δουλειά και σημαντικό ρόλο έπαιξε σε αυτήν ο Σάββας ο Σαλπιγγίδης ο οποίος έγραψε και το θεατρικό έργο «Καφενείο ο Πόντος» το οποίο και θα ανεβάσουμε με το ξεκίνημα των εκδηλώσεων, το οποίο περιλαμβάνει πραγματικές ιστορίες μέσα από τα καφενεία του χωριού οι οποίες βέβαια, δέθηκαν σε ένα σενάριο και προκαλούν πολύ γέλιο».

Το χωριό είχε πολλά καφενεία. «Σε μια περίοδο χρονική μπορεί αν είχαμε και τέσσερα καφενεία ταυτόχρονα. Δεν ήταν όμως μόνο καφενεία. Υπήρχαν καφενεία παντοπωλεία, καφενεία- ψιλικατζίδικα, σκέτα καφενεία, καφενεία- καφεουζερί ή και καφενεία που λειτουργούσαν ως κέντρα διασκέδασης». Σήμερα στο χωριό υπάρχει ένα καφενείου, του Ζάκου, που ιδρύθηκε την δεκαετία του 1970, «από εκεί και πέρα όσα κι αν άνοιξαν δεν μπόρεσαν να το ανταγωνισθούν το συγκεκριμένο καφενείο, για κάποιους λόγους που έχουν να κάνουν με την εμπιστοσύνη που έχει κατορθώσει να αναπτύξει στους συγχωριανούς του».

Λαογραφική αναφορά στα καφενεία από τον Μανώλη Σέργη

Ο επίκουρος καθηγητής του Τμήματος Γλώσσας Φιλολογίας και Πολιτισμού κ. Μανώλης Σέργης για τέταρτη φορά έχει βάλει τη δική του σφραγίδα στο πρόγραμμα των εκδηλώσεων. «Τετράπτυχο είναι πλέον το πρόγραμμα της Αγίας Μαρίνας με λαογραφική αναφορά στα στοιχεία του χωριού γεγονός που πετυχαίνει το στόχο μας για την καταγραφή σιγά – σιγά τα διάφορα κομμάτια της ιστορίας και της λαογραφίας του χωριού μας. Να θυμίσω ότι το πρώτο τεύχος υπήρξε το αφιέρωμα στην ονοματολογία του χωριού μας με τους Τριλόουερ, το δεύτερο αφορούσε στον γάμο όπου και κάναμε την αναβίωσή του, το τρίτο αφορούσε τον Αγροτικό Συνεταιρισμό του χωριού και φέτος έχουμε το αφιέρωμα στα καφενεία. Ο κ. Σέργης και στα τέσσερα αυτά αφιερώματα έχει τη δική του επιστημονική προσέγγιση του θέματος και την θεωρώ πολύ σπουδαία. Από πλευράς συλλόγου εγώ κάνω την έρευνα και την καταγραφή του θέματος από εκεί και πέρα ο κ. Σέργης δίνει την επιστημονική διάσταση αυτών των στοιχείων γιατί ερμηνεύουν τον τρόπο που τα βιώνουμε, τον τρόπο που τα αντιμετωπίζουμε και τον λόγο για τον οποίο τα κάνουμε, τις συμπεριφορές και είναι πολύ σπουδαίο που ο Μανώλης Σέργης στον οποίο οφείλουμε πάρα πολλά σε αυτό το κομμάτι έχει τη δική του επιστημονική ερμηνεία».

Πρόγραμμα εκδηλώσεων

Την Τετάρτη 14 Ιουλίου θα γίνει το 9ο Συναπάντεμα Θρυλοριωτών στην πλατεία του χωριού και θα δοθεί η παράσταση «Καφενείον ο Πόντος» από τον θίασο του συλλόγου που για μια ακόμη φορά ανεβάζει παράσταση την οποία έγραψε ο Σάββας Σαλπιγγίδης και σκηνοθέτησε ο Θανάσης Δουλγερίδης. «Είναι και οι δυο δίπλα μας εδώ και χρόνια και θέλω να τους ευχαριστήσω για αυτό», τονίζει η κ. Μαυρίδου.

Την δεύτερη μέρα Πέμπτη 15 Ιουλίου ο Ξενοφών Σοφιανίδης και ο Πλούταρχος Κανετίδης καθώς και μέλη του θιάσου του Συλλόγου θα περιπλανήσουν τους παρευρισκόμενους στα λόγια και τους ήχους του Πόντου, «όπου θα ακούσουμε ανέκδοτα, παροιμίες, κωμικές ιστορίες, δίστιχα, μουσική. Πέρσι κάναμε ένα αφιέρωμα στα ποντιακά ανέκδοτα και είδαμε ότι αυτή η εκδήλωση που για πρώτη φορά είχε γίνει ότι θα πρέπει να διανθιστεί και με άλλα στοιχεία. Είπαμε να θεσμοθετήσουμε τη βραδιά των ποντιακών ανεκδότων, αλλά θεωρούμε ότι τα λόγια των ποντίων έχουν μεγαλύτερη διάσταση. Και ο χορός και το τραγούδι είναι καλά και εμείς τα κρατάμε και τα ακολουθούμε, αλλά πρέπει να γνωρίσουμε και άλλα κομμάτια και της λαογραφίας μας και του λόγου μας και της μουσικής μας, για αυτό και ανοιγόμαστε και μιλάμε και για τα ανέκδοτα των ποντίων».

Την Παρασκευή, της Αγίας Μαρίνας, θα φιλοξενηθούν χορευτικά συγκροτήματα. Συγκεκριμένα θα φιλοξενηθούν τα συγκροτήματα της Παραμυθιάς της Ηπείρου, των Κρητών της Δράμας, των Ποντίων της Δράμας και της Χρυσούπολης, της Καρυδιάς και του χορευτικού του Συλλόγου. Την ίδια ημέρα όπως είθισται θα τιμηθούν κάποιοι άνθρωποι. «Θα τιμήσουμε τον ζωγράφο Τριαντάφυλλο Ηλιάδη, που ως γνωστό ζωγραφίζει με το στόμα λόγω της αναπηρίας και είναι διεθνώς γνωστός, όπως θα τιμήσουμε τον Ολυμπιονίκη Γιώργο Ποζίδη, τον Παγκόσμιο Πρωταθλητή Γιώργο Μουστόπουλο, όπως και τον Ξενοφώντα Σοφιανίδη και τον Πλούταρχο Κανετίδη, ειδικά ο τελευταίος έχει ιστορία με το Θρυλόριο, γιατί στην διερεύνηση των καφενείων βρήκαμε φωτογραφίες με τον Πλούταρχο ένα πηγαίο ταλέντο του οποίου η συμβολή στην παράδοση και στον πολιτισμό των Ποντίων ήταν σπουδαία. Να τονίσω ότι και ο Ξενοφών Σοφιανίδης και ο Πλούταρχος Κανετίδης αφιλοκερδώς είναι πάντα κοντά μας για να μας στηρίξουν και να μας βοηθήσουν».

Το Σάββατο 17 Ιουλίου θα πραγματοποιηθεί παραδοσιακή ποντιακή βραδιά με τον Θεοδοσιάδη και την ορχήστρα του ενώ την Κυριακή 18 Ιουλίου οι εκδηλώσεις κλείνουν με αφιέρωμα στον Τριαντάφυλλο Ηλιάδη στον πόντιο ζωγράφο από τον Πετεινό της Ξάνθης. Επίσης θα λειτουργεί έκθεση ζωγραφικής με τα έργα του και θα προβληθεί ταινία με την ζωή του. Επίσης θα παραβρίσκεται η χορωδία Θέρμης, στην οποία είναι μέλος ο Τριαντάφυλλος Ηλιάδης, η οποία και θα κλείσει τις εκδηλώσεις», τονίζει η κ. Μαυρίδου.

Πηγή: Παρατηρητής της Θράκης

ΠΑΡΧΑΡΟΜΑΝΑ ΕΛΑΛΕΣΕΝ

Η Νομαρχία Δράμας, ο Δήμαρχος, το πνευματικό κέντρο του Δήμου Δοξάτου και ο πολιτιστικός Σύλλογος Κυργίων "Αρίων" σας προσκαλούν να παραβρεθείτε στην αναβίωση της εξόδου στα παρχάρια, που θα πραγματοποιηθεί την Κυριακή 18 Ιουλίου 2010 στο πευκοδάσος των Κυργίων.

Είσοδος στις 12 το πρωί, έναρξη δρώμενων στις 15.30 μ.μ.

Ελάτε στο πευκοδάσος των Κυργίων να μυρίσετε τον αγέρα των παρχαριών, να γευθείτε ποντιακά εδέσματα, αλλά και να βιώσετε την έξοδο της παρχαρομάνας στη φύση, όπως αυτή γινόταν και γίνεται στον Πόντο. Στην εκδήλωση συμμετέχουν: Πολιτιστικός Σύλλογος Κυργίων "Αρίων", Πολιτιστικός Σύλλογος Κεφαλαρίου, Πολιτιστικός Σύλλογος Αγίου Αθανασίου, Πολιτιστικός Σύλλογος Καλλιφύτου, Πολιτιστικός Σύλλογος Νέας Αμισού, Ένωση Χορευτών Δράμας "Πυρρίχειος", Λέσχη Ποντίων Ν. Καβάλας, Σύλλογος Ποντίων Ζυγού Καβάλας, Σύλλογος Ποντίων Σπουδαστών Δράμας.

Την εκδήλωση επιμελείται και παρουσιάζει ο συγγραφέας Μιχαήλ Καϊκουνίδης.

Πληροφορίες Καϊκουνίδης Μιχαήλ
Κιν. 6947672021

ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΠΟΝΤΙΩΝ ΜΟΝΤΡΕΑΛ "ΕΥΞΕΙΝΟΣ ΠΟΝΤΟΣ"

Η παρουσία τους, προς απάντηση μας!

Οι Πόντιοι του Μοντρεάλ, και συγκεκριμένα τα μέλη του Συλλόγου Ποντίων Μοντρεάλ «Ευξείνου Πόντου», γέμισαν την αίθουσα του Συλλόγου για την ετήσια Γενική Συνέλευση που πραγματοποιήθηκε την Κυριακή 6 Ιουνίου 2010. Τα μέλη του Συλλόγου αποκρίθηκαν στην πρόσκληση του απερχομένου Διοικητικού Συμβουλίου που ζητούσε να αποδείξουν την υποστήριξή τους με την παρουσία τους, και να εκφράσουν τις σκέψεις και ανησυχίες τους. Ο απερχόμενος πρόεδρος, κ. Λευτέρης Μιχαηλίδης, ήταν ιδιαίτερα ικανοποιημένος με την συγκέντρωση, και εντυπωσιασμένος με την εποικοδομητική συμμετοχή των παρευρισκομένων μελών του Συλλόγου. «Είμαι πολύ ευχαριστημένος. Όταν βλέπω τον Σύλλογο γεμάτο όπως είναι σήμερα για την Γενική μας Συνέλευση, αισθάνομαι υπερήφανος και με ενθαρρύνει, γιατί ο Ποντιακός Ελληνισμός εδώ στο Μοντρεάλ αποδεικνύει με την παρουσία τους πώς θα υπάρχει συνέχεια. Η υποστήριξη των μελλών, φυσικά, είναι αυτό που χρειάζεται ο Σύλλογός μας».

Η έναρξη της Συνέλευσης έγινε στις 14.00 με την διαπίστωση απαρτίας. Πρόεδρος της Συνέλευσης εκλέχτηκε ο κ. Παναγιώτης Παπαδόπουλος (απερχόμενος αντιπρόεδρος, και Γραμματέας η κα Πελαγία Αδαμίδου. Από εκεί ακολούθησε μια ήρεμη και εποικοδομητική συνέλευση. Η κα Αδαμίδου διάβασε τα πρακτικά της προηγούμενης Γενικής Συνέλευσης (της οποίας πρακτικογράφος ήταν η Μαρία-Σουμέλα Αμανατίδου), και εγκρίθηκαν ομόφωνα.

Από την έκθεση της Ταμία, τα μέλη διαπίστωσαν ότι ο Σύλλογος βρίσκεται σε θετική οικονομική κατάσταση. Η δε αναφορά του Προέδρου ενώ περιείχε μια σύντομη αναδρομή στα γεγονότα της περασμένης διετίας, επικεντρώθηκε βασικά στους στόχους που εκτέθηκαν από τον κ. Μιχαηλίδη το 2003, όταν ο ίδιος πρωτο-εκλέχτηκε πρόεδρος. Ο κ. Μιχαηλίδης επαίνεσε τα μέλη του Δ.Σ. που υιοθέτησαν και εφάρμοσαν το «Σχέδιο Εξαετίας» το οποίο αναπτύχθηκε για να ξαναζωντανέψει και να εκσυγχρονίσει τον Σύλλογο ειδικά σε θέματα τεχνολογίας και τηλεπικοινωνιών. «Πετύχαμε το έργο μας. Κάναμε όσα επιδιώξαμε να κάνουμε. Τώρα, πρέπει να παραδώσουμε την σκυτάλη, και να μπει ένας καινούργιος στόχος, ο οποίος πρέπει να συμπεριλαμβάνει συμμετοχή και συμπαράσταση. Χαίρομαι γιατί η συμμετοχή στη σημερινή Συνέλευση αποδεικνύει καλή συνέχεια.»

Στη συνέχεια πήρε τον λόγο η κα Παναγιώτα Εφραιμίδου και απευθύνθηκε αποκλείστηκα στο απερχόμενο Δ.Σ. «Εκ μέρους των μελών που είναι παρόν και όλων των Ποντίων της ευρύτερης περιοχής του Μοντρεάλ, επιθυμώ να σας ευχαριστήσω για την άψογη δουλειά σας και πάνω απ’ όλα να σας συγχαρώ για το πάθος και την αφοσίωσή σας».

Μετά από ένα σύντομο διάλυμα, συνέχισαν οι εργασίες της Συνέλευσης με την αναφορά του απερχομένου Δ.Σ. στις τρέχουσες υποχρεώσεις, μελλοντικές εκδηλώσεις και θέματα που προέκυψαν από την Συνέλευση, όπως υποχρεώσεις προς τους ενοικιαστές, ανακαινίσεις κτιρίου, το φεστιβάλ «Ελληνική Φλόγα» της ΕΚΜ τον Αυγούστου (με θέμα για εφέτος τον Ποντιακό Ελληνισμό), την πρόσκληση εκπροσώπων της Αρμενικής Κοινότητας για να φιλοξενηθεί «Έκθεση Ποντίων» στο κοινοτικό τους κέντρο, την πιθανή αγορά ενός δεύτερου κτιρίου για τις τρέχουσες ανάγκες του Συλλόγου και την αναθεώρηση και εκσυγχρονισμό του Καταστατικού του Συλλόγου. Μετά των συζητήσεων, προτάσεων και αποφάσεων, έγιναν οι εκλογές για την ανάδειξη του νέου Διοικητικού Συμβουλίου για το έτος 2010-2011.

Από τις αρχαιρεσίες που πραγματοποιήθηκαν κατά τη σύντομη σύσκεψη των μελών του νέου Δ.Σ., το Δ.Σ. 2010-2011 συστάθηκε σε σώμα ως εξής:

Πρόεδρος: Στεφανίδης Νίκος
Αντιπρόεδρος: Αμανατίδης Γεώργιος Ι.
Γενική Γραμματέας: Ιορδανίδου Ευθυμία
Ταμίας: Καραχισαρλίδης Μάριος
Δημόσιες Σχέσεις: Εμινίδου Μαρία
Υπεύθυνος κτιρίου: Ιορδανίδης Ανέστης
Μέλος: Κιριμκίρογλου Βίβιαν

Ο κ. Στεφανίδης απευθύνθηκε στη συνέχεια στα μέλη και τα ενημέρωσε ότι η εθιμοτυπική «αλλαγή των φρουρών» θα πραγματοποιηθεί σε δύο εβδομάδες, στην πρώτη επίσημη συνεδρίαση του νέου Δ.Σ. «Θα συναντηθούμε σε δύο εβδομάδες και θα παραληφθούν τα έγγραφα και υλικά. Θα λάβουμε υπόψη μας όλα τα θέματα που συζητήσαμε και αποφασίσαμε στη σημερινή συνέλευση, θα δούμε που το προηγούμενο συμβούλιο έχει αφήσει και θα κάνουμε μια βαθμιαία μετάβαση, προκειμένου να μπούμε στα νερά σιγά, σιγά».

They answered with their presence.

Pontians from the greater Montreal area answered the call by filling the Association to capacity on Sunday, June 6, 2010 at the General Assembly. The members of the association responded to the invitation by the outgoing council to show their support and voice their thoughts and concerns. The outgoing President, Terry Michailidis, was satisfied with the turn-out and was impressed with the level of constructive input received by those in attendance. “I am very happy. To see the Association filled this way makes me feel proud and hopeful that the Pontian culture will flourish here in Montreal. We shared some great ideas here today and the show of support carries a lot of weight.”

The Assembly was called to order at 2:00 p.m. with quorum being confirmed, and a president of the assembly elected, Peter Papadopoulos, (outgoing Vice-President). Mr. Papadopoulos then took control and the membership elected a secretary, Pelagia Adamidis, for the assembly. What followed was a calm and constructive assembly. Mrs. Adamidis read last year's assembly minutes, which were taken by Maria Soumela Amanatidis; they were then unanimously approved by the membership. The treasurers’ report showed the Association in good standing and the President’s report contained a brief description of the last year’s events. But more importantly, Mr. Michailidis took the members on a journey that began in 2003, when he was first elected President. In his report he commended his council on believing in and following through with the ‘six year plan’ that was put in place to revitalize the association and bring it to the forefront of today’s technology. “Our mission was successful; We did what we set out to do. Now the torch needs to be passed and a new goal set in place, and that would be participation. I am happy to see that we are well on our way with today’s Assembly”.

At this point Mrs Yiota Efraimidis took the floor and spoke directly to the outgoing council, “On behalf of all the members present and all the Pontians of Greater Montreal, we would like to thank you and congratulate you on a job well done and above all else salute you for your passion and dedication.”

After a small recess the Assembly resumed. The outgoing council informed the members of some ongoing and upcoming tasks and events and the floor was opened for discussion: tenant obligations, building improvements, the August ‘Hellenic Flame’ festival (which will have a Pontian theme), the Armenian Community’s invitation to host an exhibition at their community centre in the near future, the possibility of purchasing second building to facilitate the association’s current needs and drafting a new constitution to replace the outdated current one. Following the discussions, motions, and decisions were the general elections and the formation of a new Administrative Council for the upcoming year.

After the council was approved and following some deliberation, the new council appeared for the first time as follows:

President: Stefanidis Nick
Vice-President: Amanatidis George (I.)
Secretary: Iordanidis Effie
Treasurer: Carachisarlidis Mario
Public Relations: Eminidou Maria
Building Manager: Iordanidis Anestis
Council Member: Kirimkiloglou Vivian

Mr. Stefanidis then addressed the members informing them that the ceremonial ‘changing of the guards’ would happen in two weeks time at the first official gathering of the new council. “We will meet in two weeks, exchange documents and materials, and take into consideration all the points made at today’s Assembly. We will see where the previous council left off and we will make a gradual transition in order to get our feet wet.”


Σύλλογος Ποντίων Μοντρεάλ, "Έύξεινος Πόντος"
Pontian Association of Montreal, "Efxinos Pontos"
5879 Park Avenue
Montreal, Quebec,
H2V 4H4 - Canada
Telephone: 0015142710709
www.efxinospontos.org
info@efxinospontos.org

«Λάλεμαν Παρχαρομάνας» στο Μενίδι

Τιμώντας και φέτος, την παράδοση η Εύξεινος Λέσχη Αχαρνών «ο Καπετάν Ευκλείδης, συνδιοργάνωσε με την Κοινωφελή Επιχείρηση του Δήμου Αχαρνών το 3ο ετήσιο «Λάλεμαν Παρχαρομάνας» που πραγματοποιήθηκε την Κυριακή 13 Ιουνίου, στο Κατσιμίδι της Πάρνηθας.

Ως εκεί ανηφόρησαν ανταποκρινόμενοι στο κάλεσμα, χορευτές, μουσικοί και αρκετοί δημότες, αλλά και αρκετοί δημοτικοί σύμβουλοι της περιοχής, που χόρεψαν στους ρυθμούς της ποντιακής λύρας, απολαμβάνοντας στη σκιά των πλατάνων και παραδοσιακά ποντιακά εδέσματα.

Το πρόγραμμα παρουσίασαν ο Κώστας Αλεξανδρίδης και η Μυροφόρα Ευσταθιάδου.

Μετά τους χορούς που παρουσίαστηκαν από το χορευτικό του "Καπετάν Ευκλείδη" ακολούθησε χορός και τραγούδια με τους Στάθη Νικολαΐδη και Αλέξη Παρχαρίδη, στη λύρα τον Μακούλη Τσαχουρίδη και στο νταούλι το Νίκο Χατζηδαυϊτίδη.

ΠΟΝΤΙΑΚΟΣ & ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΚΑΡΥΟΧΩΡΙΟΥ «Ο ΠΡΟΣΦΥΓΑΣ»

Ο Πρόεδρος και τα μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου του Ποντιακού & Μικρασιατικού Συλλόγου Καρυοχωρίου «Ο Πρόσφυγας» σας προσκαλούν στο διήμερο πολιτιστικών εκδηλώσεων «Γιορτές Πολιτισμού» με μουσικοχορευτικές παραστάσεις και καλλιτεχνικές εκδηλώσεις αφιερωμένες στη λαϊκή μας παράδοση την Δευτέρα 19 Ιουλίου και την Τρίτη 20 Ιουλίου 2010 στις 21:30.

Πρόγραμμα εκδηλώσεων

Δευτέρα 19 Ιουλίου 2010

Ο Γιάννης Λαζαρίδης και το μουσικό σχήμα ΕΜΜΕΛΕΙΑ με ήχους και τραγούδια από την Πόλη και την Ιωνία μέχρι τη γέννηση του ρεμπέτικου και του λαϊκού τραγουδιού.

Το πρόγραμμα ανοίγουν τα μουσικά σύνολα της Σχολής Μουσικής ΕΜΜΕΛΕΙΑ υπό την καλλιτεχνική διεύθυνση του Γιάννη Λαζαρίδη.

Τρίτη 20 Ιουλίου 2010

Μουσική και τραγούδια του Πόντου με τους καλλιτέχνες:
- Γιάννη Τσιτιρίδη (τραγούδι)
- Μπάμπη Κεμανετζίδη (κλαρίνο - λύρα)
- Τάσο Καζαντζίδη (λύρα - τραγούδι)
- Παναγιώτη Ευθυμιάδη (αρμόνιο)
- Πολυχρόνη Σταματίδη

Το πρόγραμμα ανοίγει το χορευτικό τμήμα του συλλόγου.

Παράλληλες εκδηλώσεις διημέρου:
- Έκθεση βιβλίου
- Παρουσίαση χορευτικών συγκροτημάτων


Ποντιακός & Μικρασιατικός Σύλλογος Καρυοχωρίου «Ο Πρόσφυγας»
Καρυοχώρι Εορδαίας
T.K. 50200
Τηλ. & Fax: 2463051515
www.prosfygas.gr
info@prosfygas.gr

ΕΝΩΣΗ ΠΟΝΤΙΩΝ ΠΙΕΡΙΑΣ

Μεγάλη επιτυχία σημείωσε η καθιερωμένη εκπαιδευτική εκδρομή της Ένωσης Ποντίων Πιερίας που πραγματοποιήθηκε, όπως κάθε χρόνο, για τα παιδιά των χορευτικών τμημάτων καθώς και για τα μέλη και τους φίλους του Συλλόγου μας.

Με άριστες καιρικές συνθήκες και, κυρίως, με καλοκαιρινή διάθεση ξεκίνησαν τρία λεωφορεία με εκδρομείς κάθε ηλικίας και με προορισμό το σπήλαιο της Αλιστράτης του Ν. Σερρών.

Μετά την απαραίτητη στάση για τον πρωινό καφέ ο επόμενος σταθμός ήταν το Αρχαιολογικό Μουσείο της Αμφίπολης που βρίσκεται σε ένα εξαιρετικής ομορφιάς κτήριο και σε ένα πανέμορφο φυσικό περιβάλλον.

Τα καλοσυντηρημένα και ιδιαίτερης ομορφιάς και ιστορικής σημασίας ευρήματα της νεολιθικής και Βυζαντινής εποχής άφησαν τις καλύτερες εντυπώσεις στους εκδρομείς.

Μετά από αυτή τη συνάντηση με την ιστορία στον επόμενο σταθμό μας περίμενε η συνάντηση με ένα θαύμα που σμίλεψε η φύση. Με την άφιξη στο σπήλαιο της Αλιστράτης οι εκδρομείς εντυπωσιάστηκαν από τη φυσική ομορφιά και την οργάνωση του χώρου.

Εκείνο όμως που ιδιαίτερα εντυπωσίασε, κυρίως τα παιδιά, ήταν η ξενάγηση στο μοναδικής ομορφιάς σπήλαιο της Αλιστράτης.

Οι τεράστιοι σταλακτίτες και σταλαγμίτες, τα παράξενα συμπλέγματα και χρώματα, που μόνο η παλέτα της πολυμήχανης φύσης μπορεί να συνθέσει, αιχμαλώτισαν το βλέμμα των επισκεπτών.

Η εκδρομή έκλεισε με γεύμα, χορό, τραγούδι και κέφι σε κέντρο της Αλιστράτης και το Δ.Σ. του Συλλόγου υποσχέθηκε να προετοιμάσει τον επόμενο προορισμό ώστε να δώσει την ευκαιρία και τη δυνατότητα στους νέους μας, εκτός από την ποντιακή παράδοση, να γνωρίσουν και να μάθουν την ιστορία της πατρίδας μας.


ΕΝΩΣΗ ΠΟΝΤΙΩΝ ΠΙΕΡΙΑΣ
Μητροπολίτη Τραπεζούντος Χρύσανθου 13
Κατερίνη
Τ.Κ 60100
Τηλ. 2351023941
www.enosipontionpierias.gr
info@enosipontionpierias.gr

Εκδήλωση για την Ποντιακή Διατροφή

Εκδήλωση με θέμα την Ποντιακή Διατροφή πραγματοποιήθηκε από την Ένωση Ποντίων Ν. Κιλκίς «Οι Αργοναύτες». Η εκδήλωση έγινε στην πλατεία των Α΄ εργατικών κατοικιών και πλήθος κόσμου ήρθε για να δει και να γευτεί παραδοσιακά ποντιακά εδέσματα που μαγείρευαν γυναίκες του συλλόγου με τις οδηγίες του Θεόφιλου Γεωργιάδη που βοήθησε τον σύλλογο για να οργανώσει την εκδήλωση. Τα εδέσματα που προσφέρθηκαν ήταν: πιροσκί, ωτία, σουρβά, τανέας, συρόν, κοκιμελοσούρ, περέκ και πισία.

Σκοπός της εκδήλωσης ήταν να πεισθεί ο κόσμος ότι η ποντιακή κουζίνα είναι μία σύγχρονη κουζίνα που μπορεί άνετα να εφαρμοσθεί και στην σημερινή εποχή γιατί είναι υγιεινή, γρήγορη και εκμεταλλεύεται όλο το εύρος των δημητριακών και γαλακτοκομικών. Ένας ακόμη λόγος ότι η διατροφή είναι από τους σημαντικότερους πυλώνες στον πολιτισμό και μέσα από αυτή καταδεικνύονται ήθη και έθιμα αιώνων που μέσα από αυτή την διαδικασία παραμένουν και στις μέρες μας.

Πηγή: Kilkis Today

Πραγματοποιήθηκε το 10ο Ποντιακό Συναπάντημα στα Αλώνια

Το 10ο Ποντιακό Συναπάντημα πραγματοποιήθηκε το Σάββατο (03-07-2010) στα Αλώνια. Η εκδήλωση, η οποία στέφθηκε με απόλυτη επιτυχία, διοργανώθηκε από τον τοπικό Σύλλογο «Διογένης ο Κυνικός». Εκατοντάδες νέοι, χόρεψαν και τραγούδησαν μέχρι το ξημέρωμα υπό τους ήχους της Παραδοσιακής Ποντιακής Μουσικής, ενώ το περισσότερο χειροκρότημα απέσπασαν τα χορευτικά τμήματα του συλλόγου.

Epta News

ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΠΟΝΤΙΩΝ Ν. ΡΟΔΟΠΗΣ "Η ΤΡΑΠΕΖΟΥΝΤΑ"

Με μεγάλη επιτυχία πραγματοποιήθηκε και η 9η συνεχή διοργάνωση του ολοήμερου υπαίθριου πανηγυριού Παρχάρια την Κυριακή το πρωί στις 27 Ιουνίου 2010 στην περιοχή του Οχυρού της Νυμφαίας από το Σύλλογο Ποντίων Ν. Ροδόπης "Η Τραπεζούντα".

Η εκδήλωση ξεκίνησε με χορευτικές παραστάσεις των πολιτιστικών συλλόγων Ποντίων Κεφαλαρίου Δράμας, Ποντίων Λέσχης Καβάλας, Ποντίων Δωρικού Έβρου, Ποντίων Σαπών "Τα Κασσιτερά" και Ποντίων Ν. Ροδόπης "Η Τραπεζούντα" ενώ ιδιαίτερο χρώμα χάρισε και η χορευτική ομάδα του πολιτιστικού συλλόγου Γυναικών Γρατινής με την καταπληκτική χορευτική ομάδα της.

Το καταπράσινο λιβάδι γέμισε με ζωή την Κυριακή το πρωί στις 27 του Ιούνη ενώ ιδιαίτερη ζωντάνια και θέαμα χάρισαν οι νεαροί παλαιστές του Αθλητικού Συλλόγου Δημοκρίτειο που έχουν κατακτήσει πρόσφατα μεγάλες διακρίσεις σε λαμπρές διοργανώσεις δοξάζοντας την πόλη της Κομοτηνής αλλά και την Ελλάδα.

Ιδιαίτερη χαρακτηριστικό πλέον του Παρχαριού και η λιθόκτιστη εκκλησία του Αγίου Γεωργίου στοιχείο που συναντά ακόμα και σήμερα ο επισκέπτης στα Παρχάρια του Πόντου τόσο προς εξυπηρέτηση των θρησκευτικών αναγκών του κόσμου αλλά και ως αποδεικτικό της ταυτότητας του τόπου.

Την εκδήλωση τίμησαν ο Νομάρχης Ροδόπης κ. Γιαννακίδης Αριστείδης, ο εκπρόσωπος ο Δήμαρχος Κομοτηνής κ. Κοτσάκης Γιωργός ενώ ο βουλευτής της Νέας Δημοκρατίας κ. Στυλιανίδης Ευριπίδης απέστειλε γραπτό χαιρετισμό λόγω της συμμετοχής του στο πρόσφατο συνέδριο της Νέας Δημοκρατίας.

Την εκδήλωση τίμησαν επίσης ο Υποδιοικητής του Δ΄ Σώματος Στρατού Υποστράτηγος κ. Σοφιανίδης Γεώργιος, ο Αστυνομικός Διευθυντής Ροδόπης Ταξίαρχος κ. Κοκμοτός Παναγιώτης και ο Ταξίαρχος της 29ης Ταξιαρχία Πεζικού κ. Ζάχος Αθανάσιος.

Οι συμμετοχές των πολιτιστικών συλλόγων φέτος ξεπέρασαν κάθε προηγούμενο καθώς 50 και πλέον πολιτιστικοί σύλλογοι και χιλιάδες κόσμου, από κάθε γωνιά του νομού αλλά και την υπόλοιπη περιφέρεια Αν, Μακεδονίας & Θράκης, τίμησαν την εκδήλωση αποκομίζοντας τις καλύτερες εντυπώσεις τόσο από την μοναδική ομορφιά του τοπίου αλλά και την ποιότητα των επιμέρους εκδηλώσεων.

Τα πολύχρωμα παραδοσιακά κουστούμια, το πρωινό κελάηδημα των πουλιών αλλά και τα χαριτωμένα τετράποδα του ιππικού συλλόγου Κομοτηνής θα μείνουν σίγουρα χαραγμένα ιδιαίτερα στη μνήμη των μικρών μας φίλων που δεν σταμάτησαν να κάνουν βόλτα καβάλα στα πανέμορφα πόνι ανάμεσα στους χορευτές.

Την φετινή διοργάνωση τίμησαν τέσσερις περίπου χιλιάδες επισκέπτες από τη γύρω περιοχή δημιουργώντας μια μοναδική πανηγυρική ατμόσφαιρα ενώ έχουν πλέον ωριμάσει οι συνθήκες δημιουργίας και ενός δασικού χωριού στα αρχιτεκτονικά πρότυπα των πανέμορφων παραθεριστικών οικισμών των οροπεδίων του Πόντου. Το “Παρχαροχώρι” μπορεί να περιέχει χώρους παραδοσιακών επαγγελμάτων, εργαστήρια παραγωγής παραδοσιακών τυροκομικών προϊόντων αλλά και χώρους φιλοξενίας επισκεπτών από μακρινές περιοχές ενώ η αξιοποίηση και για άλλες δράσεις θα αναβάθμιζε το χώρο αλλά και την ορεινή Ροδόπη σε έναν ακόμη ελκυστικό τουριστικό προορισμό για την περιοχή.

Ζητούμενο της όλης διοργάνωσης η επαφή του χορευτή των παραδοσιακών χορών με το φυσικό χώρο γέννησης τους και η ανάδειξη των αξιών της κοινωνικής αλληλεγγύης, της συνεργασίας και του Εθελοντισμού.

Το παραδοσιακό γλέντι πλαισιώθηκε από τους πλέον γνωστούς ερμηνευτές της Ποντιακής μούσας Πόλιο Παπαγιανίδη, Αποστολίδη Αδάμ και Στέλιο Ταϊρίδη στο τραγούδι, Φουντουκίδη Λάμπη, Μουτροπίδη Γιάννη, Λευτέρη Ξενητιάδη και Κατσικά Βασίλη στη λύρα, Κυριακάκη Δημήτρη στη Γκάΐντα, Πόλιο παπαγιαννίδη στο ζουρνά, και Νίκο Καλογερίδη και Νίκο Σακίδη στο νταούλι.

Την ποντιακή γαστρονομία που περιλάμβανε πιροσκία, πισία, τσιριχτά, κριθαράκι με κρέας, παραδοσιακό σουρβά, σουβλάκια και αριάνι επιμελήθηκαν με ιδιαίτερο μεράκι οι νεοαφιχθέντες Πόντιοι των τέως Σοβιετικών Δημοκρατιών ενώ οι επισκέπτες για άλλη μια φορά είχαν την ευκαιρία να προμηθευτούν παραδοσιακά ποντιακά προϊόντα από την επιχείρηση παραδοσιακών προϊόντων "Ραγιάν" η οποία βρίσκεται στο νομό μας μια φορά το χρόνο την ημέρα των Παρχαρίων.

Η εκδήλωση είχε και εκπαιδευτικό χαρακτήρα και οι επισκέπτες παρακολούθησαν τον παραδοσιακό τρόπο διαχείρισης της παραγωγής γάλακτος στον Πόντο και τον τρόπο παρασκευής γαλακτοκομικών προϊόντων με παραδοσιακά τρόπο και σαφώς τα δοκίμασαν.

Η παραδοσιακή πάλη διεξήχθη, με μεγάλη επιτυχία, από τους νεαρούς αθλητές του συλλόγου πάλης Κομοτηνής "Δημοκρίτειο", οι οποίοι έφεραν πρόσφατα στην πόλη μας (7) μετάλλια (4) τέσσερα χρυσά, (2) δύο ασημένια και ένα χάλκινο υπό την εποπτεία των δύο προπονητών της ομάδας Καριπίδη Θόδωρου και Μπάρμπα Γιάννη.

Η φετινή 9η συνεχή πραγματοποιήθηκε σε συνδιοργάνωση με τους παρακάτω φορείς: Περιφέρεια Αν. Μακεδονίας & Θράκης, Υπερνομαρχία Ροδόπης Έβρου, Νομαρχία Ροδόπης και Δήμο Κομοτηνής (Κοινωφελής Δημοτικής Επιχείρηση Πολιτιστικής Ανάπτυξης “Ορφέας”, Αντιδημαρχία Περιβάλλοντος & Πρασίνου και Δημοτική Επιχείρηση Άθλησης & Μαζικού Αθλητισμού).

Θα ήταν παράληψη εάν δεν γινόταν ιδιαίτερη αναφορά στη συνεργασία και στήριξη σε υλικοτεχνική υποδομή του Δ΄ Σώματος Στρατού καθώς επίσης και στη συνεργασία της Αστυνομικής Δ/νσης και της Τροχαίας Κομοτηνής.

Τέλος σημαντικός παράγοντας της επιτυχίας αποτελεί η συγκινητική στήριξη και προβολή της εκδήλωσης "ΠΑΡΧΑΡΙΑ 2010" από όλα τα τοπικά μέσα μαζικής ενημέρωσης.

Το ραντεβού μας ανανεώνεται για τις αρχές του επόμενου καλοκαιριού και προσδοκούμε ότι έως τότε, με τη συμβολή και συνεργασία των νέων θεσμικών τοπικών φορέων, η δημιουργία του Παρχαροχωρίου θα αποτελεί πραγματικότητα.

Εμείς έχουμε όραμα άλλα και διάθεση για εθελοντική προσφορά συνεπώς αυτό που απαιτείται είναι ευαισθησία και τόλμη από τους πολιτειακούς εκπροσώπους του τόπου και σύντομα μια ακόμη κυψέλη Ελληνικού Πολιτισμού, στην Βορειανατολική εσχατιά του Αιγαίου, θα είναι γεγονός.

Ο Πρόεδρος
Γιάννης Νικολαίδης

Σύλλογος Ποντίων Ν. Ροδόπης "Η Τραπεζούντα"
Κ. Καραμανλή 37
Κομοτηνή
Τ.Κ. 69100
Tηλ. 6942592662
www.trapezounta2002.blogspot.gr
trapezounta2002@yahoo.gr

ΕΝΩΣΗ ΧΟΡΕΥΤΩΝ ΔΡΑΜΑΣ "ΠΥΡΡΙΧΙΟΣ"

Η Ένωση Χορευτών Ν. Δράμας "Πυρρίχιος" εκφράζει τις θερμές της ευχαριστίες σε όλους όσους παρευρέθηκαν στο 3ο Ευξείνιο Σύναγμα που πραγματοποιήθηκε στις 2&3 Ιουλίου 2010 στην πόλη της Δράμας.

Επίσης θα θέλαμε να ευχαριστήσουμε όλες τις αποστολές των Συλλόγων που συμμετείχαν, τους χορηγούς μας που με την οικονομική τους υποστήριξη βοήθησαν στην πραγματοποίηση της εκδήλωσης καθώς και το οικογενειακό κέντρο Κεσίδης και την οικογένεια Ζωγραφίδη για την πολύτιμη βοήθεια τους.

Ένωση Χορευτών Ν. Δράμας "Πυρρίχιος"
Μητρ. Αγαθαγγέλλου 9
Δράμα
Τ.Κ. 66100
Τηλ. - Fax.: 2521033513
www.pyrrixios.gr
info@pyrrixios.gr

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΚΔΗΛΩΣΕΩΝ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ ΕΛΕΥΘΕΡΩΝ

Η Κοινωφελής Επιχείρηση του δήμου Ελευθερών, σε συνεργασία με τη διοίκηση του δήμου, διοργανώνει για άλλη μια φορά σειρά πολιτιστικών δρώμενων με την ονομασία «Στου φεγγαριού τις διαδρομές». Οι φετινές καλοκαιρινές εκδηλώσεις ξεκινούν το Σάββατο 19 Ιουνίου και θα διαρκέσουν μέχρι την Κυριακή 29 Αυγούστου.

Μια σειρά εκδηλώσεων που αναδεικνύουν την τοπική κουλτούρα και καλλιτεχνική παραγωγή, «εφαπτόμενες» όμως και στα νέα οικονομικά δεδομένα, ξεκινούν αυτό το Σάββατο στον δήμο Ελευθερών. Σ’ αυτές περιλαμβάνονται μουσικές, χορευτικές και θεατρικές παραστάσεις, αθλητικά γεγονότα και πολιτιστικά ανταμώματα, καθώς και δρώμενα που απευθύνονται σε μικρά παιδιά. Δεν θα λείψουν βέβαια και οι εκδηλώσεις – θεσμοί της περιοχής, όπως είναι τα Περάμεια και η Γιορτή Σταφυλιού.

Το «παρών» επίσης θα δώσουν γνωστές προσωπικότητες από τον χώρο του αθλητισμού, όπως η ολυμπιονίκης, Βούλα Πατουλίδου, καθώς και οι ηθοποιοί, Τάκης Βαμβακίδης και Γιάννης Μποσταντζόγλου.

Στο πρόγραμμα υπάρχουν και μια σειρά από ποντιακές εκδηλώσεις και βραδιές τις οποίες και σας παρουσιάζουμε.


Παρασκευή 16 Ιουλίου 2010
Ποντιακή Βραδιά με την συμμετοχή των νέων πόντιων μουσικών του Δήμου μας
Ελαιοχώρι – Διογένειο Θέατρο Ελαιοχωρίου
Ώρα Έναρξης: 20.30
Είσοδος: Ελεύθερη

Σάββατο 17 Ιουλίου 2010
Ποντιακό Γλέντι
Μια ξεχωριστή ποντιακή βραδιά με γνωστούς Πόντιους καλλιτέχνες.
Φωλιά – Αυλή Δημοτικού Σχολείου
Ώρα έναρξης: 20.30

Παρασκευή 30, Σάββατο 31 και Κυριακή 1 Αυγούστου 2010

ΓΙΟΡΤΗ ΣΤΑΦΥΛΙΟΥ 2010
Οι ετήσιες καλοκαιρινές ποντιακές εκδηλώσεις που διοργανώνει ο Πολιτιστικός Ποντιακός Σύλλογος Ελαιοχωρίου.
Ελαιοχώρι – Ανοιχτό Διογένειο Θέατρο
Ώρα έναρξης: 21.00

Σάββατο 7 Αυγούστου 2010
Ποντιακό Γλέντι με το γνωστό Πόντιο καλλιτέχνη Αλ. Παρχαρίδη.
Αγ. Ανδρέας – Δημ. Γήπεδο «Δ. Παρίδης»
Ώρα έναρξης: 21.00

ΜΟΡΦΩΤΙΚΟΣ ΕΚΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΝΕΑΣ ΣΙΝΩΠΗΣ «ΔΙΟΓΕΝΗΣ»

Ο Μορφωτικός και Πολιτιστικός Σύλλογος Νέας Σινώπης «ΔΙΟΓΕΝΗΣ» σας προσκαλεί να παρεβρεθείτε και φέτος στις καθιερωμένες διήμερες πολιτιστικές εκδηλώσεις "ΔΙΟΓΕΝΕΙΑ 2010" την Παρασκευή 16 & το Σάββατο 17 Ιουλίου 2010 στη Νέα Σινώπη.

Ελάτε μαζί μας να απολαύσετε όλα τα είδη της παραδοσιακής μουσικής (Ηπειρώτικα, Ποντιακά, Θρακιώτικα, Μικρασιάτικα, Νησιώτικα) από κορυφαίους και καταξιωμένους καλλιτέχνες στο είδος τους.

Την Παρασκευή 16 Ιουλίου στον δρόμο της διασκέδασης θα μας οδηγήσουν οι: Αρετή Κετιμέ, ο Γιώργος Κωτσίνης στο κλαρίνο, ο Κυριάκος Γκουβέντας στο βιολί και ο Σάββας Σιάτρας στο τραγούδι, οι οποίοι θα μας παρουσιάσουν τραγούδια από την Ήπειρο.

Την δεύτερη βραδιά Σάββατο 17 Ιουλίου η μουσική σκυτάλη παραδίδεται στους Στέργιο Ζημπιλιάδη στο τραγούδι, Πόλυ Εφραιμίδη στη λύρα και Κώστα Τυρέκογλου στο νταούλι, οι οποίοι θα μας διασκεδάσουν με τραγούδια από τον Πόντο.


ΜΟΡΦΩΤΙΚΟΣ ΕΚΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΝΕΑΣ ΣΙΝΩΠΗΣ «ΔΙΟΓΕΝΗΣ»
Νέα Σινώπη, Πρέβεζα
Τ.Κ. 48100
Τηλ. 6979947341, 2682052607

Η Γενοκτονία των Ελλήνων του Πόντου: Οι γεωπολιτικές προεκτάσεις ενός εγκλήματος του 20ου αιώνα στον 21ο

του Δρ. Γεωργίου Κ. Φίλη

Η παρούσα ανάλυση σκοπό δεν έχει να ξεδιπλώσει για άλλη μία φορά τη θλιβερή ιστορία των Ελλήνων του Πόντου η οποία κατ’ επέκταση αποτελεί και την ιστορία όλου του Μικρασιατικού ελληνισμού. Στόχος του εν λόγω άρθρου είναι η σκιαγράφηση της πιθανότητας ένα έγκλημα του 20ου αιώνα, το οποίο όπως τόσα άλλα η σύγχρονη Ελλάδα το «βάζει κάτω από το χαλάκι» (τουλάχιστον οι πολιτικοί της), να δύναται να χρησιμοποιηθεί ως εφαλτήριο για την παρεμπόδιση των σύγχρονων γεωπολιτικών-γεωπολισμικών σχεδιασμών των φυσικών και ιδεολογικών απογόνων αυτών οι οποίοι αφάνισαν με επιστημονική ακρίβεια 1 εκατ. Έλληνες της Μικράς Ασίας και 1,5 εκατ. Αρμένιους.

Στην δίνη των γεγονότων που σήμαναν την πτώση της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας η Οθωμανική ελίτ, τόσο η Πανισλαμική όσο και η Νεοτουρκική, προχώρησε σε μία σειρά πράξεων «εθνικής κάθαρσης», δηλαδή γενοκτονιών, εναντίων των πολύπαθων λαών που διέμεναν στην Μικρά Ασία. Αρμένιοι, Έλληνες και Ασσύριοι γνώρισαν την φρίκη και τον θάνατο. Είναι δυνατόν η σημερινή Ελλάδα αναδεικνύοντας το ζήτημα της γενοκτονίας των Ποντίων, ως σημαία της εξωτερικής της πολιτικής, πέραν του καλώς εννοούμενου ανθρωπιστικού χαρακτήρα του θέματος, το οποίο έχει να κάνει με το αίσθημα ακόμα της ιστορικής δικαιοσύνης, να αποκομίσει και απτά γεωπολιτικά οφέλη; Με άλλα λόγια μπορεί η χώρα μας μέσω του συγκεκριμένου θέματος να βάλει στην φαρέτρα της ένα πειστικότατο όπλο το οποίο θα μπορέσει τουλάχιστον σε επίπεδο ακαδημαϊκό και θεωρητικό να εξουδετερώσει των επελαύνοντα τουρκικό αναθεωρητισμό τόσο της νέο-Τουρκικής / Κεμαλικής όσο και της Παν-Ισλαμικής / Νέο-Οθωμανικής ελίτ;

Είναι σαφές πως στην εποχή μας η επίκληση (κρατών ή/και οργανισμών) της προστασία των ανθρωπίνων δικαιωμάτων αποτελεί επαρκή λόγο για επέμβαση, ακόμα και ένοπλη, σε κάθε μέρος του πλανήτη, με χαρακτηριστικότερη περίπτωση αυτή του Κοσσυφοπεδίου-Μετόχια. Το πρόσφατο δε παράδειγμα της προσπάθειας των Σκοπιανών, μετά την σύνοδο του Βουκουρεστίου, όπου παρεμποδίστηκε η είσοδό τους στο ΝΑΤΟ και στην Ευρωπαϊκή Ένωση κατ’ επέκταση, να κατηγορήσουν την χώρα μας για την υιοθέτηση πρακτικών που χαρακτηρίζονται ως γενοκτονία είναι ενδεικτικό. Η αμερικανική στάση στην αξιέπαινη και επίπονη Αρμενική προσπάθεια ανάδειξης του ζητήματός της γενοκτονίας καταδεικνύει το γεγονός πως ακόμα και ένα θέμα σαν αυτό της «γενοκτονίας» δεν είναι ανθρωπιστικό αλλά πρωτίστως γεωπολιτικό. Με άλλα λόγια, η αναρρίχηση στις πρώτες θέσεις στην ατζέντα της ελληνικής εξωτερικής πολιτικής του εν λόγω ζητήματος μόνο παράλογη δεν θα μπορούσε να χαρακτηριστεί, υπό τις παρούσες διεθνείς συνθήκες και συγκυρίες.

Επιστρέφοντας στο ζητούμενο το οποίο είναι η αντιμετώπιση του τουρκικού Νέο-Οθωμανικού αναθεωρητισμού σε γεωπολιτικό επίπεδο μέσω της χρησιμοποίησης της γενοκτονίας των Ποντίων, η ανάλυση επιβάλλει ένα σύντομο ταξίδι τόσο στο παρελθόν όσο και στο παρόν. Τι ακριβώς συνέβη το διάστημα 1914-1924 στον Πόντο; Γιατί η Οθωμανική ηγεσία επέλεξε να εγκληματήσει; Πως ακριβώς η γενοκτονία τον 20ο αιώνα μπορεί να συνδεθεί με την νέο-Οθωμανική πραγματικότητα τον 21ο; Αυτά είναι τα τρία ερωτήματα τα οποία θα γίνει προσπάθεια να προσεγγισθούν έστω και επιδερμικά στην παρούσα ανάλυση.

Πόντος 1914-1924: Όταν η στατιστική λέει την αλήθεια

Η γεωγραφική περιοχή η οποία προσδιορίζεται με την λέξη «Πόντος», δεν θα πρέπει να διαλάθει της προσοχής, πως ισούται περίπου με την μισή σύγχρονη Ελλάδα αφού περικλείει μία έκταση 71.000 τ.χλμ. Μέσα στα συγκεκριμένα όρια ένας ακμάζων και σφριγηλός ελληνισμός συμπλήρωσε πάνω από 2.500 χρόνια αδιάλειπτης παρουσίας. Οι Έλληνες δε του Πόντου παραδοσιακά αποτέλεσαν τον κυματοθραύστη των ασιατικών ορδών οι οποίες διαχρονικά προσπάθησαν να εισβάλουν στο κέντρο του ελληνισμού στην δυτική Μικρά Ασία και νότια Βαλκάνια. Δεν είναι τυχαίο πως το χειρόγραφο με το «Έπος του Βασιλείου Διγενή Ακρίτα» ανακαλύφθηκε στην Παναγιά την Σουμελά (1873).

Στις αρχές του 20ου αιώνα ο ελληνισμός του Πόντου εξακολουθούσε να αποτελεί σημαντικό ποσοστό του συνολικού αριθμού των κατοίκων της περιοχής. Από τους 2.100.000 κατοίκους τουλάχιστον οι 700.000 ήταν χριστιανοί ορθόδοξοι με ελληνική συνείδηση. Οι περισσότεροι δε κατοικούσαν σε 11 πόλεις, 41 κωμοπόλεις και 1013 χωριά. Σε γενικές γραμμές οι Έλληνες του Πόντου αποτελούσαν το 35 με 40% του συνολικού πληθυσμού. Ο στυλοβάτης των Ελλήνων της περιοχής ήταν η Ορθόδοξη εκκλησία η οποία διατηρούσε στην περιοχή 6 μητροπόλεις, πάνω από 1.100 εκκλησίες, 22 μοναστήρια και 1.600 ιερείς. Το εκπαιδευτικό σύστημα των Ελλήνων ήταν και αυτό ιδιαιτέρως οργανωμένο αφού λειτουργούσαν 7 ημιγυμνάσια, 3 γυμνάσια, 1 λύκειο, 1.047 σχολεία με 1.260 καθηγητές και 76.000 μαθητές. Είναι αποδεδειγμένο πως το 1912, δύο μόλις έτη πριν την έναρξη των σφαγών το επίσημο Οθωμανικό κράτος αναγνωρίζει την ύπαρξη 700.000 Ελλήνων Ποντίων στην περιοχή αφού σε υπόμνημα που υποβλήθηκε στην Συνδιάσκεψη της Ειρήνης από τον Μητροπολίτη Τραπεζούντας Χρύσανθο με ημερομηνία 2 Μαΐου 1919 (ημέρα που αποβιβάζονταν ο Ελληνικός στρατός στην Σμύρνη) αναφέρεται ρητά ότι: «Το 1912 κυβέρνηση του Κιαμήλ-πασά κατόπιν επίσημης συμφωνίας με το Πατριαρχείο, έδωσαν επτά βουλευτικές έδρες στους Έλληνες του Πόντου… Έτσι η κυβέρνηση επίσημα αναγνώρισε ότι υπήρχαν 700.000 Έλληνες στον Πόντο, δεδομένου ότι κατά τους Τουρκικούς εκλογικούς νόμους ανά 100.000 κατοίκους εκλέγονταν ένας βουλευτής στην Τούρκικη βουλή.»

Όμως, από το 1911, έχει αρχίσει η αντίστροφη μέτρηση για την Οθωμανική Αυτοκρατορία. Μετά τον ατυχή πόλεμο στην Λιβύη εναντίων των Ιταλών και την απώλεια των Δωδεκανήσων, οι Οθωμανοί, τόσο ο Σουλτάνος όσο και οι Νέο-Τουρκοι βλέπουν τα βαλκανικά έθνη να βρίσκονται στα πρόθυρα της Κωνσταντινούπολης και των Δαρδανελλίων. Τους Βαλκανικούς Πολέμους (1912-13) τους διαδέχεται ο Α’ ΠΠ (1914-18) με αποτέλεσμα η Οθωμανοί να βλέπουν την περαιτέρω μείωση των εδαφών τους. Ακριβώς την εποχή εκείνη λαμβάνει χώρα η κορύφωση του δράματος της γενοκτονίας τόσο των Ποντίων όσο και των Αρμενίων. Έτσι, το 1918, ύστερα από ημιεπίσημη απογραφή του πατριαρχείου, ο ποντιακός πληθυσμός φαίνεται να έχει μειωθεί κατά 260.000 άτομα. Ο αριθμός δε των απωλειών κατά την διάρκεια του Ελληνο-τουρκικού πολέμου στην Μικρά Ασία (1919-1922) θα φτάσει τα 128.000 άτομα. Με λίγα λόγια, μέσα σε 10 έτη (1914-1923) ο ελληνισμός θρήνησε περί τους 388.000 Πόντιους. Αυτό σημαίνει πως εξολοθρεύονταν 38.800 Έλληνες Πόντιοι ανά έτος, ή πάνω από 100 άτομα την ημέρα. Από τους 700.000 Πόντιους, επιβιώνουν και έρχονται στην Ελλάδα μόλις οι 312.000, δηλαδή το 44,57% του πληθυσμού εκ των οποίων το 70% ήταν γυναικόπαιδα. Οι Οθωμανοί εξολόθρευσαν σε 10 χρόνια ένα ποσοστό άνω του 55% του συνολικού πληθυσμού ενώ σχεδόν εξαφάνισαν τους άρρενες!

Συνιστά όμως η συγκεκριμένη Οθωμανική πολιτική το έγκλημα της Γενοκτονίας; O Ο.Η.Ε. για την πρόληψη και καταστολή του εγκλήματος της γενοκτονίας στο άρθρο 2 αναφέρει: «Στην παρούσα Σύμβαση ως γενοκτονία νοείται οποιαδήποτε από τις παρακάτω πράξεις η οποία γίνεται με πρόθεση την ολική ή μερική καταστροφή της Εθνικής Εθνολογικής, Φυλετικής ή Θρησκευτικής υπόστασης της ομάδος, δηλαδή: Όταν υπάρχουν δολοφονίες μελών της ομάδος. Πρόκληση σοβαρής βλάβης της σωματικής ή διανοητικής ακεραιότητας των μελών της ομάδος. Η Συνειδητή υποβολή της ομάδας σε συνθήκες οι οποίες μπορούν να επιφέρουν την πλήρη ή την μερική σωματική καταστροφή της. Μέτρα τα οποία αποβλέπουν στην παρεμπόδιση των γεννήσεων στην υπό διωγμό ομάδα και η δια της βίας αφαίρεση και μεταφορά παιδιών μιας ομάδας εις τους κόλπους άλλης ομάδας.»

Αναφορικά με την περίπτωση των Οθωμανών θα πρέπει να σημειώσουμε τα εξής:
(1) Οι εγκληματικές πράξεις των Οθωμανών έλαβαν χώρα κατά την περίοδο όπου δεν είχε «εφευρεθεί» η λέξη γενοκτονία, ο ορισμός της οποίας δόθηκε για να αντιμετωπίσει μεταγενέστερες καταστάσεις (Β’ ΠΠ).
(2) Η ύπαρξη των: «ταγμάτων εργασίας» (αμελέ ταμπουρού), των πορειών (οι οποίες ονομάστηκαν «Λευκός Θάνατος») στα χιονισμένα βουνά της ανατολικής Τουρκίας που σκοπό είχαν την φυσική εξόντωση των Ποντίων, των «Δικαστηρίων ανεξαρτησίας» τα οποία «αποκεφάλισαν» με συνοπτικές διαδικασίες την Ποντιακή ηγεσία, του παιδομαζώματος, των εξισλαμισμών, των ομαδικών εκτελέσεων και των βασανιστηρίων ουσιαστικά ικανοποιούν σημείο προς σημείο τον ορισμό της γενοκτονίας.
(3) Υπάρχουν τριών ειδών κατηγορίες μαρτύρων: τα ίδια τα θύματα, οι ξένοι υπήκοοι (διπλωμάτες και στρατιωτικοί οι οποίοι βρίσκονταν στην περιοχή) και φυσικά οι ίδιοι οι Τούρκοι. Είναι χαρακτηριστικό πως όλοι τους μπορεί να μην χρησιμοποιούν την μη υπαρκτή λέξη ακόμη αλλά οι καταθέσεις τους ουσιαστικά την περιγράφουν πλήρως. Μερικές από τις εκφράσεις που χρησιμοποιούν είναι: «ημιεπίσημες εκτελέσεις», «σφαγές μαζικών διαστάσεων», «πολιτική εξόντωσης», «θηριωδία», «φοβερή τραγωδία», «έγκλημα», «προδιαγεγραμμένο σχέδιο», «ολοκληρωτική εξολόθρευση» ή «εξοντώνουν τους Έλληνες».

Χαρακτηριστικό παράδειγμα ο Βρετανός πρωθυπουργός Λόιντ Τζορτζ ο οποίος σε ομιλία τους στη Βουλή των Κοινοτήτων (House of Commons. The Parliamentary Debates), Fifth Series, τόμ. 157) λέει: «...(στον Πόντο) δεκάδες χιλιάδες (Έλληνες) άνδρες, γυναίκες και παιδιά απελαύνονταν και πέθαιναν. Ήταν καθαρή ηθελημένη εξολόθρευση.

«Εξολόθρευση» δεν είναι δικιά μου λέξη. Είναι η λέξη που χρησιμοποιεί η Αμερικανική Αποστολή». Η περίφημη έκθεση Ρέντελ (20 Μαρτίου 1922), του τμήματος Εγγύς Ανατολής, του υπουργείου Εξωτερικών της Μεγάλης Βρετανίας είναι ενδεικτική για την κατάσταση: «οι κεμαλικοί είχαν ξεκάθαρη και απλή αντίληψη για το ζήτημα. Θεωρούσαν τους Έλληνες αιτία ατελείωτων προβλημάτων και για αυτό αποφάσισαν να τους εξαφανίσουν δια παντός … Οι Τούρκοι ηγέτες δηλώνουν έτοιμοι να υπογράψουν οποιαδήποτε συμφωνία τους ζητηθεί από τους συμμάχους για την προστασία των μειονοτήτων. Το θέμα είναι ότι δεν πρόκειται να την τηρήσουν και να την σεβαστούν … Σκοπός των Τούρκων είναι να μην απομείνει κανένας Έλληνας». Ακόμα και οι σύμμαχοι των Οθωμανών, Αυστρο-Ούγγροι διπλωμάτες σημειώνουν σε αναφορές τους προς την Βιέννη, ήδη από το 1914 ότι «Οι Τούρκοι διαπράττουν … ένα μέγα λάθος και κανείς δεν λυπάται για αυτό τόσο πολύ όπως εμείς οι Αυστριακοί και οι Γερμανοί, στον λογαριασμό των οποίων θα πιστωθεί και αυτή η τελευταία βαρβαρότητα των Τούρκων». Προφανώς την συγκεκριμένη περίοδο η Βιέννη φαίνεται να μη γνωρίζει για τις παροτρύνσεις του Λίμαν φον Σάντερς προς τους Νέο-Τουρκους…

Με άλλα λόγια στο ερώτημα εάν αντιμετωπίζουμε μία περίπτωση γενοκτονίας. Η απάντηση είναι ένα αβίαστο αλλά μελαγχολικό και γεμάτο θυμό «Ναι».

Γιατί και πως συνέβη η γενοκτονία αυτή;

Για την απάντηση στο εν λόγω ζήτημα θα πρέπει πρωτίστως να σκιαγραφηθεί η πραγματική φύση του Οθωμανικού κράτους. Η ανάδειξη του προβλήματος της ταυτότητας της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας θα καταδείξει και τον λόγο του γιατί η ηγεσία της εποχής επέλεξε να εγκληματήσει. Το πρόβλημα της «ταυτότητας» του Οθωμανικού κράτους αποτελεί τεράστιο θέμα αλλά και είναι ένα ζήτημα «ταμπού» τόσο για την Ελληνική όσο και για την Τουρκική σύγχρονη ιστοριογραφία. Μόλις τα τελευταία χρόνια ξένοι κυρίως Τουρκολόγοι, και Βυζαντινολόγοι, αρχίζουν να προσεγγίζουν υπό ένα πιο επιστημονικό πρίσμα την Οθωμανική πραγματικότητα φέρνοντας στο φως νέα στοιχεία και προχωρώντας σε ενδιαφέρουσες προσεγγίσεις. Στην παρούσα ανάλυση, αναφορικά με το εν λόγο θέμα, επιγραμματικά θα πρέπει να αναφερθούν τα εξής:

Η Οθωμανική περίοδος σε σχέση με το ζήτημα της φύσης του κράτους θα μπορούσε να χωριστεί σε τρεις ξεχωριστές περιόδους:
(1) Περίοδος 1280-1520: Το Οθωμανικό Εμιράτο και μετέπειτα Αυτοκρατορία είναι ένα κράτος όπου το Σουνιτικό Ισλάμ και ο «Τουρκισμός» ΔΕΝ ήταν το κυρίαρχο στοιχείο. Το μοντέλο που είχε ακολουθηθεί ήταν συνθετικό λαμβάνοντας υπόψη την κουλτούρα, τον πολιτισμό και την θρησκεία των γηγενών της Μικράς Ασίας και των Βαλκανίων. Ακριβώς αυτός ήταν και ο λόγος όπου οι Οθωμανοί, ουσιαστικά ένα Βυζαντινο-Τουρκικό ισλαμοχριστιανικό «υβρίδιο» κατάφεραν να επιβληθούν σχετικά εύκολα και γρήγορα.
(2) Περίοδος 1520-1683: H Οθωμανική Αυτοκρατορία οδηγείται σε Ισλαμοποίηση. Μέσω της κατάκτησης καθαρά σουνιτικών εδαφών (Συρία, Παλαιστίνη και Αίγυπτο όπου βρισκόταν και η έδρα του Χαλίφη) μεταβάλλεται η σύσταση του πληθυσμού και κυριαρχεί το Σουνιτικό και αραβικό στοιχείο. Στην Οθωμανική ελίτ εισβάλλουν οι σκληροί Σουνίτες Άραβες γραφειοκράτες των προσαρτούμενων χωρών. Αποτέλεσμα είναι να χαθεί η συνθετική μορφή του κράτους και να αρχίσουν να περιθωριοποιούνται όλα τα μη Σουνιτικά-Ισλαμικά στοιχεία.
(3) Περίοδος 1683-1923: H Οθωμανική Αυτοκρατορία οδηγείται σε Τουρκοποίηση. Οι χριστιανικοί λαοί της αυτοκρατορίας, με πρωτοπόρους τους Έλληνες, βλέποντας την καθολική Ισλαμοποίηση της προηγούμενης περιόδου και λόγω της μετατροπής τους σε πολίτες «Β’ κατηγορίας» («ρεγιά»), μέσω των επαφών τους με την Δύση ουσιαστικά «δυτικοποιούνται». Οι σουνίτες Οθωμανοί δεν τους εμπιστεύονται πλέον έτσι από την περίοδο εκείνη όλο και περισσότεροι τουρκικής καταγωγής αξιωματούχοι καταλαμβάνουν τις υψηλές θέσεις της αυτοκρατορίας.


Από τον 18ο αιώνα μία παρηκμασμένη Οθωμανική Αυτοκρατορία έχει να αντιμετωπίσει την εσωτερική αναταραχή και την εξωτερική πίεση. Η Ισλαμοτουρκική Οθωμανική ελίτ θεωρεί πως το «φάρμακο» βρίσκεται σε μία περίπλοκη διαδικασία «εκσυγχρονισμού»/«δυτικοποίησης». Ακριβώς μέσα στο συγκεκριμένο πλαίσιο η Οθωμανική Αυτοκρατορία επιδιώκει να δημιουργήσει ένα «εθνικά καθαρό κράτος» (όπως δηλαδή συμβαίνει στην υπόλοιπη Ευρώπη) στηριζόμενη ουσιαστικά στην «Οθωμανική» ταυτότητα η οποία δεν σημαίνει τίποτα άλλο από μία τουρκοισλαμική σύνθεση. Όταν τα κινήματα και οι ιδεολογίες των Νεο-Οθωμανών (τελευταίο μισό του 19ου αιώνα) και των Νεο-Τουρκων εμφανίζονται, ουσιαστικά η έννοια του «Οθωμανού» είναι πλέον συνυφασμένη με το Σουνιτικό Ισλάμ και τον Τουρκισμό (βέβαια υπάρχουν διαφορετικές «δοσολογίες» στο εν λόγω «μίγμα» ενώ υπάρχουν και κάποιοι λίγοι «ρομαντικοί», όπου για αυτούς ο Οθωμανισμός θα έπρεπε να εμπεριέχει τα αρχικά συνθετικά του χαρακτηριστικά).

Η επανάσταση των Νεότουρκων του 1908, ενώ εξαγγέλλει «ελευθερία-ισότητα-αδελφότητα» στην πραγματικότητα υποκρύπτει έναν δυτικού τύπου σωβινισμό και εθνικισμό που θέλει να δημιουργήσει ένα εθνικά καθαρό δυτικού τύπου κράτος. Μέσα στο συγκεκριμένο πλαίσιο στην Θεσσαλονίκη κατά την διάρκεια του συνεδρίου (Οκτώβριος 1911) της Επιτροπής της Ενώσεως & Προόδου οι Νεότουρκοι υιοθετούν επισήμως την πολιτική «Τουρκοποίησης» των πληθυσμών της ΟΑ. Η κυνικότητα του κειμένου των πρακτικών που υιοθετούν είναι εντυπωσιακή. Μεταξύ άλλων σημειώνεται: «H Τουρκία θα πρέπει να μεταβληθεί σε μία μουσουλαμανική κυρίως χώρα. Κάθε άλλου είδους προπαγάνδα θα πρέπει να καταπολεμηθεί. Είναι όμως ξεκάθαρο όμως πως αυτό δεν είναι δυνατόν να επιτευχθεί μέσω της πειθούς, θα πρέπει να καταφύγουμε σε ένοπλη βία… Το δικαίωμα άλλων εθνοτήτων να διατηρήσουν δικούς τους οργανισμούς θα πρέπει να αρθεί – κάθε είδους αποκέντρωση και αυτονομία αποτελεί προδοσία προς την Τουρκική Αυτοκρατορία. Οι εθνότητες αποτελούν μία αμελητέα ποσότητα, θα μπορούν να διατηρήσουν την θρησκεία τους αλλά όχι την γλώσσα τους. Η εξάπλωση της τουρκικής γλώσσας αποτελεί τόσο ένα από τα κύρια μέσα εξασφάλισης της ισλαμικής θρησκείας όσο και της αφομοίωσης των μη ισλαμικών στοιχείων».

Λαμβανομένου υπόψη όλων των προαναφερομένων σε συνδυασμό με την Γερμανική πολιτική κατά τον Α’ ΠΠ όπου ουσιαστικά υποβοήθησε αν όχι ενέπνευσε την Οθωμανική/Νεοτουρκική ελίτ στις εγκληματικές της ενέργειες όλα τα υπόλοιπα είναι ιστορία.

Τι σημαίνει για την Τουρκία του 21ου αιώνα η γενοκτονία;

Ερχόμενοι στο σήμερα είναι σαφές πως σε περίπτωση που το ζήτημα της γενοκτονίας λάβει τις διαστάσεις που πρέπει τότε όλο το θεωρητικό, πολιτικό και πολιτιστικό οικοδόμημα τόσο της Νέο-Τουρκικής/Κεμαλικής όσο και της Πανισλαμικής/Νέο-Οθωμανικής ελίτ θα καταρρεύσει. Γιατί;

Η σημερινή τουρκική πολιτική σκηνή έχει τα ακόλουθα χαρακτηριστικά:
(1) Στο εσωτερικό της Τουρκίας αυτή τη στιγμή ερίζουν για την εξουσία δύο φατρίες. Η Νέο-Τουρκική/Κεμαλική και η Πανισλαμική/Νέο-Οθωμανική. Είναι αξιοσημείωτο πως ενώ ακριβώς έναν αιώνα πριν οι Πανισλαμιστές ήταν στην εξουσία και οι Νέο-Τουρκοι προσπαθούσαν να επιβληθούν με αποτέλεσμα για λίγο καιρό να συνυπάρξουν, σήμερα οι Νέο-Τουρκοι έχουν την εξουσία και οι Πανισλαμιστές ερίζουν για τα πρωτεία ενώ την εποχή αυτή υπάρχει μία ευαίσθητη συνύπαρξη μεταξύ τους.

(2) Ενώ στο εσωτερικό μέτωπο οι δύο αυτές εξουσίες βρίσκονται σε μία κρίσιμη σύγκρουση θανάτου στα εξωτερικά θέματα είναι σαφές πως υπάρχουν κοινοί στόχοι. Με άλλα λόγια, δεν υπάρχουν «κακοί Στρατηγοί» και «καλοί Πολιτικοί» Αυτό είναι άλλη μία «καραμέλα» των Ελλήνων πολιτικών για να βρίσκουν συνεχώς δικαιολογίες διαλόγου «με τους καλούς Πολιτικούς» μη αναγκαζόμενοι να αντιδράσουν στις συνεχείς «στρατιωτικής» φύσης προκλήσεις της Άγκυρας.

(3) Οι Κεμαλιστές ακολουθούν μία εθνικιστική πολιτική, με όλη τους τη ρητορική να επικεντρώνεται στην ανάγκη «εξασφάλισης της επιβίωσης του χώρου της Μικράς Ασίας», με αποτέλεσμα να επιζητούν μία «ζώνη ασφαλείας» γύρω από αυτήν, ειδικά στο Αιγαίο και στην ανατολική Μεσόγειο. Οι Νέο-Οθωμανοί, από την πλευρά τους ακολουθούν μία αυτοκρατορική πολιτική. Ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών Αχμέτ Νταβούτογλου μιλάει για την μουσουλμανική παγκόσμια «Ούμα» («Κοινότητα») και το «Στρατηγικό Βάθος» της Τουρκίας, άλλη έκφραση για την περιγραφή του «Ζωτικού Χώρου», ο οποίος δεν είναι άλλος από τον χώρο της πρώην Οθωμανικής Αυτοκρατορίας.

Με άλλα λόγια, για την Άγκυρα, είτε ακολουθώντας μία εθνικιστική «αμυντικογενή» («προφύλαξη» της Μικράς Ασίας) πολιτική είτε μία αυτοκρατορική «επιθετικογενή» (επανάκαμψη στην ανατολική Μεσόγειο) πολιτική, ο στόχος είναι κοινός ενώ το αποτέλεσμα για την Ελλάδα είναι το ίδιο. Κάποιοι δε έχουν ονομάσει την κεμαλική πολιτική ως «Σεβροφοβία» με αποτέλεσμα η σημερινή κατάσταση στο εσωτερικό της Τουρκίας να χαρακτηρίζεται ως «σχιζοφρενική», δηλαδή ενυπάρχει μία συνύπαρξη πολιτικών άκρατου φόβου για τον διαμελισμό της χώρας και ταυτοχρόνως ακράτου φιλοδοξίας για αυτοκρατορικό μεγαλείο. Το Κουρδικό αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα αφού από την μία υπάρχει ο φόβος του διαμελισμού από την άλλη η Τουρκία προσπαθεί να καταστήσει το περιοχή του Βορείου Ιράκ «τσιφλίκι» της.

(4) Είναι σαφές πως ο «Νέο-Οθωμανισμός» αποτελεί βολικό όχημα και για τις δύο αντιμαχόμενες πλευρές. Οι μεν Νέο-Οθωμανοί για να δώσουν αξιοπιστία στο όραμά τους χρειάζονται τις Ένοπλες δυνάμεις. Δεν γίνεται αυτοκρατορία χωρίς στρατό. Οι δε Κεμαλιστές επιβεβαιώνουν την ανάγκη ύπαρξής τους. Η ένοπλη δύναμη σε τέτοιες ιδεολογίες είναι πάντα απαραίτητη. Άρα η ιδεολογία του Νέο-Οθωμανισμού, παρά τα εσωτερικά προβλήματα, για τις εξωτερικές σχέσεις αποτελεί ένα θεωρητικό πλαίσιο στο οποίο και οι δύο πλευρές επενδύουν, η κάθε μία με τον τρόπο της και σε διαφορετικό βαθμό.

(5) Για την ώρα φαίνεται πως η συγκεκριμένη θεωρία έχει εντυπωσιάσει τόσο την Δύση, ειδικά τους Αγγλο-Σάξονες, οι οποίοι μπορούν να αντιληφθούν την αξία αναπτύξεως γεωπολιτικών και γεωπολιτισμικών θεωρείων όσο και τις χώρες που αποτελούν το «Στρατηγικό Βάθος» της Νέο-Οθωμανικής αυτοκρατορίας. Με άλλα λόγια η τουρκική εξωτερική πολιτική στα Βαλκάνια, στην ανατολική Μεσόγειο και την Μέση Ανατολή, ακόμα-ακόμα και την κεντρική Ασία φαίνεται να «περνάει». Έτσι, η υπενθύμιση του «Οθωμανικού παραδείσου» κάνει θραύση τόσο στα Βαλκάνια (Αλβανία, Βοσνία, Σκόπια) όσο και στον Αραβικό κόσμο (ειδικά μετά την στάση της Άγκυρας απέναντι στο Ισραήλ).

Μέσα στο συγκεκριμένο πλαίσιο το μέγιστο ερώτημα αφορά το πως μπορεί η Αθήνα, η Λευκωσία, το Γιερεβάν, η Σόφια, το Βελιγράδι, το Τελ-Αβίβ και το Ερμπίλ να αντιμετωπίσουν μία γεωπολιτική-γεωπολιτισμική θεωρεία σαν αυτή του Νέο-Οθωμανισμού η οποία είναι σαφές πως για εξωτερική «κατανάλωση» χρησιμοποιείται τόσο από τους Κεμαλιστές όσο και από του Πανισλαμιστές, ενώ εντυπωσιάζει τόσο την Δύση όσο και τους δυνητικούς «υπηκόους» στην ευρύτερη περιοχή.

Η απάντηση είναι μία: Μία πολιτική ιδεολογία, διότι περί αυτού πρόκειται, θα πρέπει να αντιμετωπισθεί αρχικώς σε θεωρητικό επίπεδο. Η πολιτική ιδεολογία θα πρέπει να χτυπηθεί στην ίδια της την ρίζα, δηλαδή στο πεδίο όπου μία θεωρία αποκτά πολιτική νομιμοποίηση. Εάν ο Νέο-Οθωμανισμός μπορεί να δεχθεί πλήγμα στο ζήτημα της προσφοράς του στην ανθρωπότητα και τον πολιτισμό τότε ουσιαστικά θα καταστραφούν τα θεμέλιά του και η αποδόμησή του θα λάβει χώρα μπροστά στα μάτια όλου του κόσμου.

Είναι σαφές από τον «πατέρα» (τον καθηγητή Α. Νταβούτογλου) της ίδιας της Νέο-Οθωμανικής ιδεολογίας, πως πρότυπό του είναι η Οθωμανική ιδεολογία της περιόδου του 1683 και μετά. Δηλαδή ο Α. Νταβούτογλου έχει ως πρότυπο μία Οθωμανική Αυτοκρατορία η οποία είχε ισλαμοποιηθεί και είχε τουρκοποιηθεί πλήρως. Ο «ήρωας» του Α. Νταβούτογλου είναι ο Αμπντούλ Χαμίντ Β’ και όχι οι πρώτοι Σουλτάνοι του Οθωμανικού εμιράτου. Ο ελληνισμός, και κάθε άλλος ο οποίος έχει «έννομο συμφέρον» την πάταξη της Νέο-Οθωμανικής ιμπεριαλιστικής ιδεολογίας, θα πρέπει να γνωστοποιήσει στο κόσμο το «ποιόν» της θεωρίας αυτής. Πως είναι δυνατόν μία ιδεολογική γεωπολιτική-γεωπολιτισμική προσέγγιση η οποία έχει «φορτωθεί» τρομακτικά εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας να φιλοδοξεί να αποτελέσει το νέο «μοντέλο» οργάνωσης του διεθνούς συστήματος του χώρου («Στρατηγικό Βάθος») στον οποίο απευθύνεται; Με άλλα λόγια, είναι σαν η Γερμανία να προσπαθεί να οργανώσει την Ευρώπη («Ζωτικό Χώρο») με βάση μία νέο-ναζιστική προσέγγιση. Είναι σαφές πως η «κακός πρότερος βίος» του ναζισμού σε καμία περίπτωση δεν συνιστά εχέγγυο για την αναγέννησή του. Πως είναι δυνατόν να συμβεί αυτό με τον Οθωμανισμό τύπου Νταβούτογλου.

Η Ελλάδα δεν έχει παρά να μετατρέψει σε «σημαία» της εξωτερικής της πολιτικής το ζήτημα της γενοκτονίας και να καταδείξει, τα ιστορικά στοιχεία και οι αποδείξεις είναι άφθονες, τους πρωτεργάτες των γενοκτονιών των Ελλήνων και των Αρμενίων οι οποίοι δεν είναι άλλοι από τους:
(1) Τον Πανισλαμιστή/Οθωμανιστή Σουλτάνο Αμπντούλ Χαμίτ Β’ τον επονομαζόμενο και «Ερυθρό Σουλτάνο» από τις σφαγές κατά των χριστιανών και των Αρμενίων (1894) της Μικράς Ασίας και των Βαλκανίων.
(2) Τους Νεότουρκους/Οθωμανιστές πασάδες της τριανδρίας Ταλαάτ, Εμβέρ και Τζεμάλ οι οποίοι, ως μέλη του Νεοτουρκικού κομιτάτου, ήδη από το 1911 είχαν αποφασίσει να τουρκοποιήσουν με την βία την Οθωμανική Αυτοκρατορία και εν πολλοίς τα κατάφεραν.
(3) Τον Νεότουρκο/Εθνικιστή Μουσταφά Κεμάλ ο οποίος με τις διαταγές του οδήγησε στον αφανισμό τους Έλληνες του Πόντου.

Υπενθυμίζεται πως τον Αύγουστο του 1919 διέταξε την εξόντωση όλου του ανδρικού Ποντιακού πληθυσμού από 18 ετών και άνω, ενώ ένα μήνα μετά αποφασίστηκε η επέκταση του μέτρου για όλους τους άρρενες από 15 ετών και άνω, τον Μάιο δε του 1922 διατάχθηκε η οριστική εξόντωση όλων των εκτοπισμένων. Η δήλωση (21/5/1922) του Ισμέτ Ινονού ενώπιον της εθνοσυνέλευσης πως «Η σφαγή των Γκιαούριδων αποφασίστηκε γιατί αυτοί δολοφόνησαν πολλούς Τούρκους, ατίμασαν χανούμισσες, έκαναν καταστροφές. Τότε έδωσε διαταγή το Κέντρον (Μουσταφά Κεμάλ) στον Τοπάλ Οσμάν Αγά να ξεκινήσει την σφαγή» είναι αποκαλυπτική. Η διαβεβαίωση δε του Μουσταφά Κεμάλ προς τον μακελάρη του Ποντιακού ελληνισμού, Τοπάλ Οσμάν πως «Με την πάροδο του χρόνου θα τους καθαρίσουμε όλους του Ρωμιούς» δεν αφήνει χώρο για παρερμηνείες.

Οι σημερινοί Έλληνες, Πόντιοι και μη, μέσω των πολιτικών επιλογών τους, είναι υποχρεωμένοι να εξασφαλίσουν, όχι μόνο απέναντι στους προγόνους τους που αγωνίστηκαν, πολέμησαν και χάθηκαν αλλά και απέναντι στα παιδία τους που δεν έχουν γεννηθεί ακόμα πως «Η Ρωμανία κι αν επέρασεν ανθεί και φέρει και άλλο». Αυτό θα επιτευχθεί μόνο μέσα από την αποφασιστική καταπολέμηση του Νέο-Οθωμανισμού τόσο σε θεωρητικό όσο και σε πρακτικό επίπεδο. Η παρούσα ανάλυση σκοπό είχε να προσδώσει μία νέα διάσταση στο ζήτημα της γενοκτονίας και να επιστήσει την προσοχή στους κρατούντες αναφορικά με την χρησιμότητά της ακόμα και ως ένα «όπλο» παραγωγής αποτελεσματικής εξωτερικής πολιτικής, πεδίο στο οποίο η χώρας μας φαίνεται να πάσχει χαρακτηριστικά.

Το άρθρο δημοσιεύτηκε στο περιοδικό Στρατιωτική & Γεωπολιτική Ισορροπία (τεύχος 4-Ιούνιος 2010)

ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΠΟΝΤΙΩΝ ΘΡΥΛΟΡΙΟΥ Ν. ΡΟΔΟΠΗΣ "Η ΚΕΡΑΣΟΥΝΤΑ ΚΑΙ ΤΟ ΓΑΡΣ"

Eκδηλώσεις για την Αγία Μαρίνα Θρυλορίου

Πρόγραμμα εκδηλώσεων

Τετάρτη 14 Ιουλίου 2010, 9.30 μ.μ., πλατεία Θρυλορίου
- 9ο Συναπάντημα Θρυλοριωτών
- Αφιέρωμα στα καφενεία του χωριού
- Θεατρική Παράσταση από το Θεατρικό Τμήμα του Συλλόγου με έργο του Σάββα Σαλπιγγίδη "Καφενείον ο Πόντος", σε σκηνοθεσία Θανάση Δουλγερίδη.
- Προσφορά διαφόρων Ποντιακών Εδεσμάτων

Πέμπτη 15 Ιουλίου 2010, 9:30 μ.μ., Αίθουσα πρώην Κοινότητας Θρυλορίου
- Βραδιά ποντιακών ανεκδότων, αυθεντικά ποντιακά ανέκδοτα από τους Πλούταρχο Κανετίδη, Ξενοφών Σοφιανίδη και από χωριανούς που φημίζονται για τα ανέκδοτά τους!
Την εκδήλωση θα παρουσιάσει ο Σάββας Σαλπιγγίδης.

Παρασκευή 16 Ιουλίου 2010
- 7:30 μ.μ., Πανηγυρικός Εσπερινός στο εξωκλήσι της Αγ. Μαρίνας Θρυλορίου που θα τελέσει ο πανασιολογιότατος αρχιμανδρίτης Κ. Παναγιωτακόπουλος.
- 9:00 μ.μ., Στο ξωκλήσι της Αγ. Μαρίνας, Φεστιβάλ Παραδοσιακών Χορών με την συμμετοχή συλλόγων από διάφορα μέρη της Ελλάδας. Παρουσιάζει ο Πλούταρχος Κανετίδης.
Προσφορά παραδοσιακού ποντιακού φαγητού (χασίλ).

Σάββατο 17 Ιουλίου 2010, 9:30 μ.μ., Δημοτικό Σχολείο Θρυλορίου
Ποντιακή παραδοσιακή βραδυά, με τον ΚΩΣΤΑ ΘΕΟΔΟΣΙΑΔΗ στο τραγούδι και την ορχήστρα του.

Κυριακή 18 Ιουλίου 2010, 9:30 μ.μ., Πλατεία Θρυλορίου
Αφιέρωμα στον ζωγράφο Τριαντάφυλλο Ηλιάδη, τακτικό μέλος της Διεθνής Ένωσης Αναπήρων Καλλιτεχνών με το Στόμα και το Πόδι. Έκθεση Ζωγραφικής με τα έργα του καλλιτέχνη. Συμμετέχει η Χοροδία Θέρμης Θεσσαλονίκης.


Πολιτιστικός Σύλλογος Ποντίων Θρυλορίου Ν. Ροδοπής "Η Κερασούντα και το Γαρς"
Θρυλόριο Ν. Ροδόπης
Τ.Κ. 69100
Τηλ. & Fax: 2531038787
Κιν. 6973070513
www.thrilorio.gr
thrilorio.komotinis@gmail.com
xrysakaiepixrysa@gmail.com

Μέσα από τον ποντιακό πολιτισμό, απαντάμε στην ηθική και οικονομική κρίση των καιρών μας

του Παναγιώτη Μωυσιάδη

Νέπε παιδία, αβού τ’ εμετέρ οι Πόντιοι σκυλ’ παιδία και γαϊδιάρ παιδία είν’. Με τα χορόντας και τα τραγωδίας ατούν κρούν’ κα και παίρ’νε, εθαρρείς κι άμον αερικά … άμον σορσότενας τοπλαεύκουν σ’ έναν μερέαν και κατατακλιμιδιάζ’νε την γην.

Μω την πίστη σ’, αείκον αγνόν πα ίνεται; Τελεμονήν και νεγκασίαν, ντο λες εσύ, ‘κ’ εξέρ’νε. Άφεριμ ‘ς σο μιλιέτ, ο Θεός χρόνια να δί ‘μας, ζατί εμείς μαναχόν εξέρουμε ας σα μοχαπέτια και ν’ ας σα εγλεντσέδιας.

Είπαμε, και ο Θεόν, όντες έπλασεν τ’ ανθρώπς, εκούξεν ατς να εφτάει έναν μοχαπέτ, άμαν ς’ σο μουχαπέτ εκούξεν και τον διάβολον. Εδέκεν την κεμεντζέν σον Γιωρίκαν και εσκάλωσεν να παίζ’. Έπαιξεν, έπαιξεν, τη σκύλ ο γιόν, και τελεμονήν ‘κ’ είχεν. Ας σ’ έναν το μέρος ο διάβολον ενεμήνεν να έρται η σειρά τ,’ άμαν η λύρα κι άλλο πολλά εμουρδούλιζεν κ’ εντιβόαναν τ’ ορμία, κ’ ετουρούλευαν τα τσαναβάρια ας’ σο μακρύν την καϊτέν. Πολλά μη λέγομε, άμαν ατόσον και πολλά εχαρεντερίεν ο Θεόν, ση κανάν άλλον τόπον κ’ εδέκεν. Ο διάβολον έσπασεν κ’ ετσατλάεψεν ας’ σο κακόν ατ. Οι αγγέλ’ εχόρεψαν κ’ έπαιξαν τα γαβαλόπα τουν, ο Χάρον πα εμέτ’σεν κ’ εποίεν σο κονάκ ν’ ατ’ κ’ έσυρεν α σην ροχαούν. Ντο να λέω σας, ας ατότε κι άν τ’ εμέτερον το μιλέτ εμπρωτολάλετον και εμπρωτιμημένον ς’ σα βουλάς τη Θεού.

Άμαν χάσον, εμείς ατό κ’ εξέρουμ’ α, εχτέθαμε έναν ταπιάτ, ο είς τον άλλον ‘κι πεενεύκεται, ο καθαείς λέει «το τάνι μ’ άσπρον έν’». Αέτς πα, με τ’ αείκα και τ’ αείκα εκατήβαμε ‘ς σο τιποκόλ. Κανείς ‘κι σαέβ και λογαρέζ’ ‘μας. Είνας σύρ’ αδά κι άλλος ακεί.

Άμον ντο εβγών είνας έξυπνος και νουστεραιωμένος απέσ’ εμούν, τερούμε να εβγάλουμε τ’ ομάτια τ’. Μω την πίστη σ’ και το κακό σ’, αείκον θάμαν πα ίνεται;

Έι κιτί, χρόνια, πώς εγέμνες αέτς, το μιλέτ επεντρώψεν, ενέσπαλεν τα κούρσους και τα παληκαροσύνας, επιδέβαν τ’ ακριτάντας και τ’ αντάρτας τη πατρίδας εμούν.

Ο κόσμον όλεν εδέβασεν ατό κα. Τρέχ’νε ας σ’ έναν το κόμμα σ’ άλλο να γουρταρεύ’νε την κεντίν α τουν. «Οι οκνιάρ ς’ σ’ εξέργατα και ‘ς σα παραβραδιάσματα», έλεγαν οι παλαιοί. Ουλ έτρωγαν κ’ έπιναν ας σο ‘κ’ είχαν. Άμον τον κέλ’, χτένια και ναϊνάδας εγόραζανε, «ταντάν κυλίαν εύκαιρον και δόντια ακονεμένα». Για την ρωμανίαν κανείς κ’ ενούνιζεν, «έξ και μακρά ας’ σ’ εμάς» έλεγαν και πορεύκουνταν.

Κι ατώρα, ας’ σ’ έρθεν τ’ οβόν ς’ ση κοσάρας τον κώλον, ατώρα ας τ’ εφαλίρισαμ’, άφερι μ’ τον Ζούρτον. Εσκάλωσαμ’, άμον τ’ Αρμενάντας, να τρώμε και τα κοσάρας εμούν…

Ουλ εφτάν’νε τον παλαλόν: «…κια ‘κ’ ήξερα… κια ‘κ’ ελογαρίασα καλά… κι ατώρα α σου εγέντον πελίν το μωατσουρλούκ ν εμούν, θα συνορθέζουμε και νοικοκυρεύουμε τον τόπον. Ποίος έφαεν και ποίος εζουχουμέεν, μ’ ερωτάτεν …ντο ν εφτάμε;» Όποιος κρατεί το μελοκούτ, γλείφτ’ και το δάχτυλον ατ, και αρ αέτς με τ’ ατά θέλ’νε να διαβάζν ατό ς’ ση κοφού, τεμέκ «ό,τι εγέντον, εγέντον», «σ’ σο κουσούρ’ ν εμούν, μ’ απομένετεν! Άλλο κι θα εφτάμε ανούνιγα δουλείας…».

Αρ με τ’ ατά κομπών’νε ‘μας κ’ εφτάνε την δουλείαν ατούν. Ο πάππο μ’ έλεεν «τον λύκον ετραβαγγέλιζαν κ’ εκείνος έλεεν: τη ποπά τα πρόατα μέρ είναι;».

Πόσα παράδας ατσάπα έφαγαν, κανείς ‘κ’ εξέρ’. Τα παράδας, άμον τον μουσαφίρ, έρτανε και πάνε, κανείς ‘κ’ έξερεν να μετρά και θέκ’ ατά κα. Κι ατώρα ντ’ ετελέθαν, ερούξαν ‘ς σα πέντε στράτας κι αραεύν’ ατά.

Κι έρθανε ημέρας δύσκολα. Το ρωμαίικον το μιλέτ ερούξεν σην αμελίαν. Κανείς ‘κι σαεύ και λογαρέζ’ ατό. Επέμναμε εφτωχοί και μοατσίρ ς’ σον κόσμον. Κανείς ‘κι κλώσκεται να τερεί ς’ σον πρόσωπον εμούν.

Ουλ τεάμ νουνίζ’νε κι απονουνίζ’νε για το κακόν ντ’ έβρε μας, αμάν κανείς ‘κ’ απομανικούται. Εθαρρείς κι από πάνε μουν ‘κ’ εδέβεν. Ούλ εμούν «φαΐν, ποτίν κι εβόραν καλοσύνεν». Ούλ αναμέν- ’νε ας’ σ’ άλλτς να εβγάλ’νε τ’ οφίδ ας’ σο τρυπίν, κανείς το χέρ ν ατ ‘ς σην τσιόπεν ‘κι βάλλ’.

Έι κιτί, ζαμάνια και βαχούτιε, μερ είν’ εκείν’ τη πατρίδας τα χρόνια, όντες το μιλέτ ετσαλάσευεν να γλυτών ας’ ση Μεχμέτ τα χέρια, «ο είς για τ’ ούλτς, και ούλ για τον έναν».

Έναν κακόν έβρε μας, όλεν το μιλέτ ερούξεν άμον το γαϊδίρ σα τσαμούρια απές. Ούλ δεκνύζ’ν ατό, ούλ γελούν με τ’ εμάς και ‘μείς γελούμε με τ΄ άλλτς. Άμον τον μαλέρ τον Γιωρίκαν, πάντα δανεικά αραεύουμε!...

Αβούτ’ οι αφορισμέν’ οι πολιτικοί, αχούλ αν είχαν, θα έξερναν ντο έλεγαν οι παλαιοί μουν όντες ερούζναν σην εφτωσίαν. Ετέρναν το δανειστήν ΄ς σ’ ομμάτια και έλεγαν ατόν: «Πεινασμένος στέκω και ς’ σο δάνος ι σ’ κ’ έρχουμαι.» Ατοίν πα, μώ την πίστη σ’, «χρωστώ και ‘κι χρωστούν εμέν, κι αν θέλω παίρω κι άλλα!»

Ντο ν’ εφτάμε ‘κ’ εξέρουμε; Εσυμποδαίαμε κι εκρεμίγαμε μαναχοί. Κάποιοι πα είπανε ς’ σ’ ελλενικά «θα σηκώσουμε τα μανίκια», τεμέκ θ’ εγδίσκουμες και θ’ απομανικούμες, για να δουλεύουμε πολλά και τρώμε ολίγον. Άμαν τον οκνέαν ποι θα καματίζ, ακόμαν ‘κ’ εγενέθεν. Μίαν επήγαν να καματίζ’ν ατόν κι ατός είπεν ατς: «Φάστεν και ποτίστ’ εμεν, κ’ επεκεί ας δουλεύω». Εφάσαν κι επότσαν ατόν, κι επεκεί είπεν ατς: «Απάνι μ’ μη κρούτεν, ας’ σο πολλά ντ’ έφαγα θα σπάνω»! Αχά κι ατοίν, με τα λόγια δουλεύ’νε, άμαν με τα λόγια οσπίτ ‘κι χτίεται και κοιλίαν ‘κι γομούται.

Ξαν ας’ σ’ εφτωχού την ράσιαν αραεύ’νε ν’ ακλαεύ’νε και παίρν’νε. Οι πλούσιοι και οι καζανεμέν απ’ εκές ‘κ’ έρταν. Ετοπλάεψαν τα παράδας κ’ εκάτσαν απάν, ούλ’ ατούν άμον εκείν τα σκυλία ας σ’ έναν γιαλάχ τρώνε.

Σ’ σ’ αβού τον κόσμον το κλεψίον πα με το δερ πρέπ’ να ίνεται, «τ’ εύκολον το βίον εβγάλ τ’ ανθρωπί τ’ ομάτια».

Σ’ σ’ αβού τον κόσμον ο πλούσιον μίαν αποθάν… κι ο εφτωχόν κάθαν ημέραν.

Κανείς ‘κ’ εξέρ’ ντο ίνεται, ντο θρίφ’ς ς’ σο πιάτο σ’, έρ’ται ΄ς σο χουλιάρι σ’.

Αβού το μελμεκέτ άμον το ποτάμ έν, μίαν ποτίζ και φλουγκίζ’ τον κόσμον όλεν, άμαν μίαν πα θολών’ και ποταμιάζ’ ατόν. Ας τερούν ολίγον χαμελά, ο κόσμον ντο συρ’ κ’ υπομέν, τη Ιώβ και τ’ Αβραάμ τα τέρτια. Μ’ εθαρρούν έβραν έναν χτήνον κι αλμέγν’ ατό. Όσον καλόν και να έν’, καμίαν θα σύρ’ έναν λάχταν και ξύν’ το γάλαν.

‘Κι ξέρω, εθαρρώ έρθεν η ώρα να παίρουμε τ’ ομόλογα και τ’ ομολοΐας οπίς. Τα χαράμκα τα παράδας π’ έφαεν, οσπίτ κ’ εγούρεψεν. Άμαν ας εξέρν ατό, τα παράδας κύρην ‘κ’ έχ’νε, έναν μέτρος γην θα παίρουμ’ ούλ’ εμούν. Μ’ εφτάτεν τον κόσμον και τουρκίζ …Ατό η δουλεία άλλο τσιαρέν ‘κι παίρ’. Ο εφτωχόν εμπορεί να μη έχ’ να τρώει, άμαν να χάν πα ‘κ’ έχ’.

Έναν κακόν εχτέθανε οι καζανεμέν, κάθαν ημέραν κεβεζελεεύ’νε για τ’ εφτωχού το τέρτ’, άμαν τα λόγια τουν φέγγον ‘κ’ έχ’νε, κανείς ας σ’ εφτωχού το τέρτ’ χαπάρ ‘κ έχ’, κανείς απ’ εκές ‘κ’ έρται.

Αρ αοίκον περίγελος εγέ’μνες ς’ ση κόσμονος τ’ ομμάτια, ούλ ζατί εξέρ’νε, τ’ οχτώ όντες ‘κ’ επορείς να δείς, τ’ εννέα πα ‘κ’ επορείς να παίρτς…

Νέ ανέντρωποι, ολίγον πα νουνίστεν τα παιδία μουν, χρέος, χρέος, άμαν αοίκον χρέος πα ίνεται; Αέτς αν πάμε, θα πουλούμε και την Ελλάδαν εμούν, ζατί άλλο δεν ‘κ’ επέμνε μας, έναν τσίρταν τόπος, άμαν έμορφος κ’ ευλοημένος.

Για τ ’ατό τον τόπον επέθαναν κ’ εχάθαν τ’ εμετέρ, ατό τον τόπον ερέχτεν ο Θεόν κ’ εδέκεν μας τ’ αχούλια με τα πατμάδας, αρ για τ’ ατό εγέμνες άναρχοι και καμίαν ‘κ’ απιτάουμες.

Τ’ εμετέρ σην πατρίδαν όντες ‘κ’ είχαν να έτρωαν ‘κ’ ερούζναν σα μαχαλάδες… επήναν ολίγον χαβίτς κι ολίγον τρίμαν κ’ έτρωγαν … Αρ αέτς εχτίαν κ’ εγουρεύταν, αρτούρεψαν κ’ εκαζάνεψαν, με την δουλείαν και την οικονομίαν.

«Το χρέος τη διεβόλ έν’», έλεγαν. Ατώρα πα, επαίραμε το τσαντάχ κ’ ερούξαμε γυρευοί ς’ ση κόσμονος τα στράτας… Ο Θεόν να ελεά μας… Ατός για τ’ ούλτς μερών’… και κανέναν ‘κ’ ανασπάλ’… γουρπάν ατ να ίνουμες…

εθνική επωδός:

Κι ακαρτέρει κι ακαρτέρει
φιλελεύθερη λαλιά,
ένα εκτύπαε τ’ άλλο χέρι
από την απελπισιά

Μετάφραση:
Οπέρτς πα εφτωχός έμ’νε
οφέτος τσιπ εχάθα,
επέρα το τσαντάχ σ’ ωμί μ’
και ‘ς σα χωρία εχπάστα.


Το άρθρο δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα Ποντιακή Γνώμη - Τεύχος Μαρτίου